6h hôm nay, nội thành Hà Nội còn hơn 20 điểm ngập gây khó khăn cho giao thông như tại Dương Đình Nghệ, Võ Chí Công, đại lộ Thăng Long...
Theo Công ty Thoát nước Hà Nội, các điểm còn ngập trên lưu vực sông Nhuệ gồm: Dương Đình Nghệ, Hoa Bằng, Phan Văn Trường, khu Resco, Võ Chí Công, Phú Xá, hầm chui đại lộ Thăng Long số 5, 6, km9+656, ngã ba Tổng cục V, Cầu Bươu, Triều Khúc, Yên Nghĩa, Quyết Thắng...
Đường 70 qua Viện 103, phường Hà Đông, nước ngập 60-70 cm, kéo dài 200 m. Ảnh: Thanh Hải
Lưu vực sông Tô Lịch giao thông cơ bản bảo đảm, còn đọng nước tại Thái Hà, Huỳnh Thúc Kháng, Nguyễn Chính... Lưu vực Tả Hồng còn một số điểm ngập tại Hoàng Như Tiếp, Cổ Linh, Đàm Quang Trung, Ngọc Lâm.
So với 16h hôm qua, số điểm ngập đã giảm 60, mức độ cũng giảm khoảng 0,3-0,5 m tùy điểm. Phố Dương Đình Nghệ, phường Cầu Giấy hôm qua nước đến ngang bụng người lớn, nay giảm còn khoảng 0,5 m.
Ngập lụt giảm do từ 20h hôm qua đến 7h sáng nay, nội thành Hà Nội chỉ còn mưa nhỏ, nước tiêu thoát dần. Công ty Thoát nước đã vận hành 100% trạm bơm đầu mối trên hệ thống như: Yên Sở (20/20 bơm), Cầu Bươu, Đồng Bông 1, 2, Cổ Nhuế, Đa Sỹ... nhằm đẩy nước nội thành ra sông Hồng.
Ghi nhận thực tế, đường 70 qua Viện 103, phường Hà Đông, nước ngập 0,6-0,7 m, kéo dài 200 m. Đường Phạm Hùng, đoạn tòa nhà Keangnam, phường Cầu Giấy, ngập khoảng 0,3 m, xe máy, ôtô phải đi sát dải phân cách giữa.
Đường Lê Đức Thọ qua cửa sân vận động Mỹ Đình lúc 7h hôm nay. Ảnh: Thanh Hải
Đường Lê Đức Thọ qua cửa sân vận động Mỹ Đình hôm qua mênh mông nước, nay còn ngập 0,4-0,6 m, gây ùn tắc cục bộ. Tại các khu vực ven như Nam An Khánh, trước thuộc huyện Hoài Đức, nhiều tuyến đường vẫn ngập 0,3-0,5 m.
Tại các khu dân cư ở vũng trũng thấp, vùng không có hệ thống tiêu thoát nước đồng bộ như khu dân cư hai bên đường Trần Bình, phường Từ Liêm; tổ dân phố số 15, 15, 17 phường Phú Diễn, nước trong nhà dân đã cơ bản thoát hết từ đêm qua, nhưng đường sá vẫn ngập 0,4 m.
Hôm nay, Hà Nội đã cho 2,3 triệu học sinh nghỉ học, nhiều công sở cho nhân viên làm việc từ xa nên mật độ trên đường giảm đáng kể. Đến 7h, giao thông trên các trục chính dẫn vào trung tâm Thủ đô như Hồ Tùng Mậu - Xuân Thủy - Cầu Giấy, Phạm Hùng chỉ ùn tắc ở các nút giao, chưa rối loạn.
Phố Phan Quốc Trị, đoạn qua chợ Nam Trung Yên, chỗ ngập sâu nhất đến nửa bánh xe máy. Ảnh: Võ Hải
Lý giải nguyên nhân ngập diện rộng và kéo dài, Công ty Thoát nước cho biết do ảnh hưởng của hoàn lưu bão Bualoi, thành phố có mưa vừa, mưa to. Mưa tập trung mưa từ 11h30 đến 17h30 ngày 30/9, lượng phổ biến 250-350 mm, cục bộ cao tại phường Hai Bà Trưng 420 mm, Ô Chợ Dừa 510 mm.
Mực nước các sông, hồ nội đô đang cao khiến việc tiêu thoát nước chậm. Đến 6h hôm nay, sông Tô Lịch tại đầu đường Hoàng Quốc Việt mực nước là 5,14m; sông Nhuệ tại cống Hà Đông 5,93 m; Hồ Tây 6,25 m; hồ Hoàn Kiếm 8 m (vượt mực nước khống chế là 7,7 m).
Sông Nhuệ đoạn cầu Đen, Hà Đông, nước dâng cao, tràn bờ. Ảnh: Võ Hải (chụp lúc 10h hôm nay)
Ngoài mưa lớn, hạ tầng thoát nước kém là nguyên nhân chính gây ngập kéo dài. Theo Công ty Thoát nước Hà Nội, khu vực duy nhất đến nay được đầu tư hệ thống thoát nước tương đối hoàn chỉnh là bốn quận lõi cũ gồm Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng, thuộc lưu vực sông Tô Lịch (77,5 km2). Tuy nhiên, khả năng thoát nước nơi này chỉ đáp ứng lượng mưa 310 mm/2 ngày.
Các lưu vực khác hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ. Đơn cử, lưu vực sông Nhuệ gồm các quận cũ Cầu Giấy, Thanh Xuân, Hoàng Mai, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm, Hà Đông và một phần quận Tây Hồ, huyện Thanh Trì có tốc độ đô thị hóa nhanh, nhưng thiếu hồ điều hòa, trạm bơm đầu mối như Yên Nghĩa chưa đạt công suất quy hoạch. Nước mưa chủ yếu tự chảy và phụ thuộc mực nước sông Nhuệ.
Hà Nội cũng như Bắc Bộ nằm trong vùng ảnh hưởng xa của bão Bualoi (đổ bộ Nghệ An - Quảng Trị từ 0h30 đến 13h ngày 30/9 với sức gió cấp 8-11). Từ 7h đến 19h ngày 30/9, Thủ đô mưa to liên tục, gây ngập ở hầu khắp xã phường, làm rối loạn giao thông, đảo lộn cuộc sống của hàng triệu người. Đến khuya qua, nhiều người vẫn chưa thể về nhà, học sinh phải ở lại trường do đường ngập.
Mưa lớn ở Hà Nội khiến 53 chuyến bay phải bay chờ và 37 chuyến phải chuyển hướng đi sân bay dự bị, theo Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam.
Cả ngày hôm nay Hà Nội mưa to diện rộng. Trong khung giờ 12h30 đến 15h, khu vực sân bay Nội Bài còn có mưa giông kèm sấm sét. Tầm nhìn ngang hạn chế, chỉ 3-4 km trong mưa giông, theo Trung tâm Khí tượng hàng không Nội Bài. Mưa lớn đã gây ngập một số đường lăn, khu vực sân đỗ và hệ thống dẫn đường hạ cánh chính xác 11L, 11R và 29L.
Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam đánh giá đợt mưa kéo dài ngày 30/9 là một trong những hiện tượng có cường độ mạnh, lượng mưa lớn và kéo dài nhất từ đầu năm 2025 đến nay, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động bay và an toàn khai thác. Vì thế các đơn vị buộc phải thay đổi lịch trình bay.
Thống kê đến 18h, 53 chuyến bay phải bay chờ và 37 chuyến phải chuyển hướng đi sân bay dự bị như Cát Bi (Hải Phòng), Thọ Xuân (Thanh Hóa), Đồng Hới (Quảng Trị), Phú Bài (Huế), Đà Nẵng. Việc này phần nào ảnh hưởng dây chuyền tới hoạt động khai thác của các hãng hàng không.
Máy bay tại sân bay Nội Bài. Ảnh: Nội Bài
Tối cùng ngày, tại khu vực cửa ra máy bay, nhiều hành khách ngồi bệt xuống sàn chờ tới lượt bay. Chị Nguyễn Thu Trang, trú tại TP HCM, cùng gia đình đi du lịch Tây Bắc, nhưng do sạt lở nên quyết định trở về sớm. "Chúng tôi đã chờ bốn tiếng và chưa biết lúc nào mới bay được", chị nói, cho rằng thời tiết xấu cũng là bất khả kháng, không đổ lỗi cho hãng.
Từ Đà Nẵng, chị Phương, 27 tuổi, dự kiến trở lại Hà Nội trên chuyến bay VN172 lúc 14h05 ngày 30/9, song 5 lần nhận thông báo dealy từ hãng hàng không, lịch phải dời xuống 20h05.
Vietnam Airlines hôm nay liên tục phát thông báo nhiều chuyến bay của Vietnam Airlines và Pacific Airlines phải điều chỉnh kế hoạch, mong hành khách thông cảm. Vietjet thông báo hỗ trợ đổi chuyến bay, ngày bay miễn phí cho khách đi từ Nội Bài trong ngày 30/9-1/10. Lý do mưa lớn, giao thông ách tắc, nhiều hành khách không thể di chuyển kịp tới sân bay. Nhiều chuyến bay đi từ Hà Nội cũng chịu ảnh hưởng, phải điều chỉnh kế hoạch.
Trước đó, ảnh hưởng của bão Bualoi, nhiều chuyến bay buộc phải đổi hướng hạ cánh. Thống kê của Tổng Công ty quản lý bay Việt Nam, trong hai vùng thông báo bay Hà Nội và TP HCM, ngày 26/9 có 42 chuyến, ngày 27/9 có 181 chuyến đổi đường. Tại sân bay Đà Nẵng, 5 chuyến phải hạ cánh tại sân bay dự bị, 30 chuyến bay chờ, một chuyến hủy cất cánh do thời tiết dưới tiêu chuẩn.
Ngày 28/9, có 92 chuyến bay đổi đường. Sân bay Đà Nẵng, Phú Bài, Đồng Hới, Thọ Xuân phải tạm dừng khai thác nhiều giờ làm gần 100 chuyến bay bị hủy.
Tối 30/9, Thủ tướng Phạm Minh Chính viếng các nạn nhân và động viên người dân xã Quỹ Nhất, yêu cầu khẩn trương hỗ trợ nhà cửa, lương thực, chỗ ở tạm sau thiên tai.
Tại thôn Phú Bình, xã Quỹ Nhất, Thủ tướng cùng đoàn công tác viếng cụ Hoàng Văn Khiêm (1934) và cụ Đoàn Thị Nhị (1938) - hai nạn nhân tử vong khi căn nhà bị sập do lốc xoáy sáng 29/9. Ông gửi lời chia buồn tới gia đình các nạn nhân, thăm hỏi và động viên người dân chịu thiệt hại, đồng thời chia sẻ với chính quyền và nhân dân vùng thiên tai.
Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm hỏi, chia buồn với các gia đình có người bị nạn do thiên tai, tối 30/9. Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Thủ tướng cho biết Đảng, Nhà nước luôn thấu hiểu, sẻ chia mất mát, đồng thời chỉ đạo triển khai các giải pháp cấp bách nhằm khắc phục nhanh hậu quả bão, mưa lũ, sớm ổn định cuộc sống nhân dân.
Ông yêu cầu các bộ ngành phối hợp chặt chẽ với địa phương hỗ trợ sửa chữa, dựng lại nhà cửa bị tốc mái, hư hại, bố trí chỗ ở tạm, cung cấp lương thực, nước uống, nhu yếu phẩm cho hộ dân mất nhà. "Dứt khoát không để bất cứ người dân nào bị đói, rét, khát, không có chỗ ở, thiếu quần áo", Thủ tướng nói.
Thủ tướng tới hiện trường vụ sập nhà do lốc xoáy ngày 29/9 khiến hai vợ chồng cụ Hoàng Văn Khiêm-Đoàn Thị Nhị tử vong tại thôn Phú Bình, xã Quỹ Nhất - Ảnh: VGP/Hà Văn
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đến 16h ngày 30/9, bão số 10 cùng mưa lũ, sạt lở, giông lốc tại 17 tỉnh, thành phía Bắc và miền Trung đã làm 27 người chết, 21 người mất tích, 112 người bị thương; hơn 158.000 ngôi nhà sập, tốc mái, ngập úng; gần 27.000 ha lúa, hoa màu hư hại; nhiều công trình hạ tầng, cột điện, cây xanh bị gãy đổ.
Riêng tại Ninh Bình, lốc xoáy do ảnh hưởng bão Bualoi khiến 9 người chết, 18 người bị thương, trong đó 8 nạn nhân tử vong do nhà sập, xã Quỹ Nhất ghi nhận 4 trường hợp thiệt mạng.
Nước ngập lênh láng trên đường Nguyễn Hoàng khiến giao thông tê liệt, nhiều xe chết máy, người dân phải dắt bộ vào sát dải phân cách để tránh ngập. Ảnh: Tùng Đinh
Công ty Thoát nước Hà Nội cho biết, do ảnh hưởng bão Bualoi, từ tối 29/9 mưa tăng dần, đến trưa 30/9 đạt 150 mm. Mưa lớn kéo dài khiến thành phố ngập 65 điểm, chủ yếu ở nội đô và cửa ngõ phía Tây.
Gia LaiTháp Hòn Chuông trên đỉnh đá thuộc dãy núi Bà, mang dấu tích vừa là công trình tôn giáo lẫn chức năng quân sự.
Tháp Hòn Chuông (xã Cát Tài, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định cũ) được đặt tên theo một khối đá lớn trên đỉnh núi thuộc dãy Bà, cao 800 m, đóng vai trò bình phong che chắn vùng đồng bằng rộng lớn. Người dân quen gọi nơi này là Hòn Vọng Phu.
Tháp Hòn Chuông nhìn từ cửa đông. Ảnh: Xuân Hiền
Năm 1993, trong đợt khảo sát, cán bộ Bảo tàng tỉnh Bình Định phát hiện trên khối đá này một kiến trúc lạ. Dưới chân đá có nhiều mảnh gạch Chăm cùng bốn mảnh ngói hình lòng máng, lưng gắn gốm trang trí hình sừng bò. Từ đó, tháp được bổ sung vào danh mục tháp Champa của Bình Định, nâng tổng số lên 8 cụm với 14 tháp.
Đến năm 2020, đoàn khảo sát của Bảo tàng Bình Định tiếp cận di tích lần thứ hai. Họ mất gần 2,5 giờ leo ba ngọn núi để đến chân khối đá, nơi phát hiện thêm nhiều mảnh gạch vỡ.
Hòn Chuông gồm ba tảng đá lớn, trong đó khối đá cao nhất là nơi dựng tháp. Tháp có bình đồ vuông, chân xây thẳng khoảng 2 m, thân thu nhỏ dần lên đỉnh, không trang trí hoa văn. Vòm cửa xây giật cấp nhưng không nhô ra ngoài. Xung quanh nền đá rải rác gạch rơi vãi, cây cỏ mọc um tùm.
Từ dấu vết còn lại, tháp được ước đoán cao khoảng 7 m, cạnh dài 8,5 m, tường dày 1,5-2 m. Các viên gạch xây so le, móc nối với nhau. Mặt phía đông còn nguyên vẹn nhất với 86 lớp gạch khít mạch, tạo thành bề mặt phẳng.
Theo các chuyên gia, tháp Hòn Chuông độc đáo bởi hình dáng khác biệt so với phần lớn kiến trúc Champa. Nếu các tháp khác có tường thẳng, cột ốp, vòm cửa chạm khắc cầu kỳ và mái giật cấp, thì tháp Hòn Chuông xây thu nhỏ dần lên đỉnh, mái bằng nhỏ gọn. Với vị trí ở độ cao 800 m, đây được xem là tháp Champa có vị trí xây dựng cao nhất Việt Nam còn tồn tại.
Phế tích Hòn Chuông bị cây cối phủ kín, gạch ngói rơi vỡ xung quanh. Ảnh: Xuân Hiền
Ông Hoàng Như Khoa, chuyên viên Bảo tàng tỉnh Gia Lai, cho biết kiến trúc Champa chịu ảnh hưởng sâu đậm từ tôn giáo Ấn Độ, thường có bình diện vuông, tường thẳng, mái nhiều tầng tượng trưng núi thiêng Shikhara. Tháp thường dựng ở thung lũng, gò đồi hoặc gần biển.
"Từ dáng vẻ đến vị trí hiểm trở trên đỉnh núi, Hòn Chuông có thể mang ý nghĩa tôn giáo, là nơi linh thiêng để tu sĩ, tín đồ hành lễ", ông Khoa nói.
Bằng chứng là tại chân đá, đoàn khảo sát tìm thấy ngói mũi lá, ngói sừng bò – loại vật liệu phổ biến trong kiến trúc Chăm. Ông Khoa cho rằng nhiều khả năng nơi đây từng có các công trình phụ trợ phục vụ người hành lễ.
Đứng từ đỉnh Hòn Chuông nhìn về phía đông có thể bao quát biển cả; phía bắc là đồng bằng Phù Mỹ; phía tây nam là vùng An Nhơn – trung tâm chính trị, tôn giáo Champa thế kỷ X-XV. Riêng phía tây bị che khuất bởi núi Chóp Vung.
Tiến sĩ Nguyễn Hữu Mạnh, Phó khoa Lịch sử, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho rằng ngoài chức năng tâm linh, tháp Hòn Chuông còn có thể dùng để định hướng tàu thuyền.
Niên đại của tháp hiện chỉ có thể xác định tạm dựa vào ngói sừng bò – loại vật liệu xuất hiện phổ biến trong thế kỷ XI-XIII. "Với vị trí chiến lược, tháp có thể được tận dụng cho mục đích quân sự, như đài quan sát", ông Mạnh nói.
Phế tích Hòn Chuông nhìn từ trên cao. Video: Bảo tàng tỉnh Gia Lai
Ngoài ra, tại chân tháp còn phát hiện nhiều dấu tích vôi vữa, nên khả năng khu vực này từng là nơi sản xuất gạch phục vụ công trình.
Các nhà nghiên cứu cho rằng, để hiểu rõ hơn giá trị và công năng của tháp Hòn Chuông, cần thêm khảo sát, khai quật và nghiên cứu sâu về khu vực. Công trình hiện vẫn là một trong những bí ẩn của hệ thống tháp Champa còn lại.
Quảng TrịGió mạnh, sóng lớn làm tàu cá lật úp, ông Chí chìm sâu xuống sông, sau đó ngoi lên và thả trôi tự do một tiếng cho tới khi dạt vào bờ.
Sáng 29/9, tại trụ sở Hải đội Biên phòng 1, Bộ đội Biên phòng Quảng Trị, ông Nguyễn Trọng Chí, 50 tuổi, mắt đỏ hoe ngóng chờ tin tức từ bạn tàu. Ông là một trong bốn ngư dân sống sót khi hai tàu cá chìm trên sông Gianh khuya 28/9.
Ông Chí quê ở An Giang, đi biển từ lúc 17 tuổi. Hơn 20 ngày trước, khi chủ tàu là bà Nguyễn Thị Bé ở TP HCM đưa hai tàu cá ra bờ nam sông Gianh sửa chữa, ông Chí được thuê đi theo.
Ngày 28/9, hoàn tất sửa chữa, hai tàu xuống sông Gianh neo đậu ở bờ nam. Do bão Bualoi dự báo đổ bộ Quảng Trị - Nghệ An nên hai tàu chạy qua bờ bắc, ở tổ dân phố Xuân Lộc, phường Bắc Gianh, trú tránh. Hai tàu nhưng chỉ thả một neo, dùng dây kết nối với nhau, vị trí cách bờ hơn 500 m, cách cửa biển 2 km.
Ông Nguyễn Trọng Chí kể lại một giờ vận lộn gió bão trên sông Gianh. Ảnh: Đắc Thành
Khuya 28/9, bão áp sát bờ biển Quảng Trị gây gió giật từng cơn, mưa xối xả. Trên sông Gianh, nước lũ thượng nguồn đổ về, sóng từ biển đánh mạnh vào tạo ra nhiều xoáy lớn, dòng chảy xiết. 13 người trên hai tàu ăn xong bữa tối, ngồi nghỉ được 5 phút thì tàu gặp sự cố.
"Sóng đánh ầm ầm vào mạn tàu, nước lũ chảy xiết khiến dây neo bị đứt. Trong tích tắc, hai tàu bị đẩy vào bờ mắc cạn. Mọi người hô hoán mặc áo phao, dùng dao chặt đứt dây nối tách hai tàu ra để nổ máy chạy", ông Chí kể.
Nhưng đêm tối, mưa to, gió mạnh, việc chặt đứt dây kết nối hai tàu khó khăn. Thuyền trưởng nổ máy được một tàu, tàu còn lại không thể nổ. 10 phút sau khi mọi người tìm cách chặt đứt dây nối hai tàu thì sóng ập tới. Lần đầu nước tràn vào cabin, lần thứ hai đánh lật úp cả hai tàu.
Ông Chí nhảy xuống sông, bị nhiều đợt sóng cao gần 2 m nhấn chìm. Do mưa bão, trong bờ không có điện nên ông mất phương hướng, đành thả trôi theo gió để sóng đánh dạt vào bờ. "Nếu cố bơi sẽ bị đuối sức dẫn đến tử vong", ông giải thích và tiếc nuối nếu chặt đứt dây nối, tàu nổ máy chạy được thì không bị chìm.
Sau một tiếng trôi tự do trên sông Gianh, ông Chí dạt vào bờ, được người dân cho áo quần mặc sưởi ấm. Nghỉ ngơi ở đồn biên phòng, ông Chí nói "đau xót vì 9 anh em đang mất tích". Họ đến từ nhiều vùng quê, đều là trụ cột kinh tế của gia đình. Mỗi tháng đi biển cho thu nhập trung bình 15 triệu đồng/người.
Anh Sa Lê kể về khoảnh khắc tàu bị sóng lật úp, nhấn chìm các ngư dân. Video: Đắc Thành
Cũng giống ông Chí, anh Sa Lê, 36 tuổi, ở tỉnh An Giang, bị tàu lật úp kéo xuống nước sâu khoảng 7 m và cố thoát ra nổi lên. Trong đêm tối, mỗi người bị sóng đánh một hướng. Anh mặc áo phao nên nổi lên mặt nước, lựa thế xuôi gió để nhờ sóng đẩy vào bờ.
"Sóng rất mạnh, mưa mịt mùng, không thể nhìn thấy nhau để trợ giúp. Ai còn sức cầm cự chờ dạt bờ sông, ai yếu bị cuốn ra biển", anh Lê nói. Ngụp lặn trên sông Gianh, anh Lê cố nhìn xem có tàu, người để kêu cứu nhưng vô vọng.
Sau 45 phút lênh đênh trên sông, bị sóng gió táp rát mặt, anh Lê uống no nước nhưng may mắn là nước ngọt, nếu nước biển sẽ không còn sức. Được sóng đẩy vào bờ, anh ngồi nghỉ 30 phút thì đi bộ hơn một km vào nhà dân, được cho áo quần và nhờ gọi điện cho cơ quan chức năng.
Một tàu gặp nạn trôi dạt vào bờ biển sáng 29/9. Ảnh: Đắc Thành
Trưa nay, một tàu gặp nạn đã dạt vào bờ biển thôn Thanh Hải, xã Bắc Trạch, cách cửa sông Gianh khoảng 3 km về phía nam. Lực lượng chức năng đang lên phương án trục vớt tàu, đồng thời tích cực tìm kiếm 9 người mất liên lạc.
Nhiều gầm cầu bị chiếm dụng để đậu ôtô, đổ rác tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ, mất an toàn kết cấu công trình.
Những ngày cuối tháng 9, dọc gầm cầu vượt Phú Mỹ qua hai phường Phú Thuận và Tân Thuận (quận 7 cũ), gần chục ôtô, xe tải đậu dàn hàng ngang bên cạnh nhiều xe chở đầy rác thải. Ở dưới đất nhiều túi nilon, ly nhựa, bìa carton chất thành nhiều bãi lớn.
Gầm cầu Phú Mỹ thành nơi tập kết rác, đậu gần chục chiếc ôtô. Ảnh: Đình Văn
Những đoạn có rào chắn cao hơn hai mét phía cuối cầu, nhiều người dân mở lối để bàn ghế, đậu hàng dài xe máy buôn bán cà phê, nước giải khát. Có nơi gầm cầu còn thành bãi chứa máy móc, vật liệu xây dựng, thùng gỗ, giấy... Dù theo quy định không cho phép khai thác, sử dụng không gian dưới gầm cầu.
Nhà ở gần công trình này, bà Mai Lan, cho biết gầm cầu đoạn trước nhà lâu nay đã thành nơi đổ rác, đậu ôtô tràn lan. Hàng ngày, xe tự chế kéo thùng rác phía sau đem tới nơi này đổ thành bãi rác để phân loại. Ban đêm, nhiều người lại thường chở bao tải quần áo, nệm, sofa, tủ gỗ cồng kềnh vứt bỏ.
"Có hôm họ chở xác chó, mèo trong các bao tải ra để nhiều ngày bốc mùi theo hướng gió thổi vào nhà rất khó chịu, tôi phải tự tay đi dọn", bà nói.
Trước việc chiếm dụng không gian dưới cầu thành nơi xả rác, đậu xe, hồi năm 2022 và 2023, TP HCM từng triển khai rào chắn các gầm cầu. Tuy nhiên, một số nơi vẫn diễn ra bị chiếm dụng.
Tại cầu Rạch Chiếc (TP Thủ Đức cũ), nhiều đoạn rào chắn bằng thép cũng bị phá để bỏ nhiều bộ sofa, chăn mền, tấm cao su dày và tấm bạt của thùng xe tải. Thậm chí, nhiều tấm nệm, thùng xốp còn đặt cạnh rào chắn, lấn ra mặt đường cản trở xe chạy.
Cách đó khoảng 10 km, phía dưới cầu Nguyễn Văn Cừ (quận 8 cũ), tấm ván ép, thùng xốp chất đống nằm cạnh cây cối um tùm. Một số hộ sống dưới dạ cầu còn nuôi gia cầm, nấu ăn.
Ông Lê Lợi, Chủ tịch UBND phường Phú Thuận, cho biết đơn vị thường xử lý hành vi lấn chiếm khu vực gầm cầu Phú Mỹ nhưng người dân vẫn tái phạm. Nhiều người thiếu ý thức canh lúc ban đêm chở rác đến vứt, trong đó có nhiều loại cồng kềnh như nệm, sofa, đồ gỗ, phường phải huy động người thu gom mất thời gian.
Đến cuối năm 2024, TP HCM cũ có hơn 1.100 cầu lớn, nhỏ. Theo rà soát của Sở Xây dựng, gần đây tại nhiều dạ cầu như Phú Mỹ, Him Lam, Ông Lớn, Lò Gốm ở các quận 6, 7 và huyện Bình Chánh cũ đã xảy ra tình trạng đổ xe tự phát, tập kết rác thải, vật liệu nhà xưởng, công trình, lấn chiếm trái phép để dựng nhà ở.
Tại cầu Rạch Ông, nhiều xe máy để dưới gầm cầu bên cạnh các dây điện, bó cáp viễn thông đấu nối chằng chịt dọc theo thành và gầm cầu dễ gây chập điện cháy nổ. Sở Xây dựng đã có nhiều văn bản yêu cầu các đơn vị quản lý nhắc nhở, chấn chỉnh tuy nhiên vẫn còn tình trạng tái lấn chiến sau khi đoàn kiểm tra rời đi.
Trước tình trạng này, đơn vị đã đề xuất tận dụng các gầm cầu tổ chức bãi trông xe, hoạt động thể dục thể thao phù hợp với điều kiện thực tế, không ảnh hưởng đến an toàn kết cấu công trình, đảm bảo an toàn phòng cháy, trật tự giao thông. Việc này nhằm góp phần giải quyết nhu cầu đổ xe rất lớn trong điều kiện thiếu bến bãi.
Về phía công an, đại tá Trần Văn Hiếu, Trưởng phòng Cảnh sát PCCC TP HCM, cho biết lực lượng đang chủ động rà soát các khu vực cầu vượt, gầm cầu bị chiếm dụng dễ dẫn đến nguy cơ cháy nổ. Đồng thời đơn vị đã hướng dẫn, xử lý các trường hợp vi phạm, yêu cầu khắc phục để tránh xảy ra sự cố.
Đoạn cuối dạ cầu Phú Mỹ (quận 7 cũ) bị chiếm dụng buôn bán nước giải khát, để bàn ghế, xe máy trái quy định. Ảnh: Đình Văn
Hiện gầm cầu không được phép kinh doanh, dừng đỗ xe, vì nằm trong phạm vi bảo vệ kết cấu hạ tầng giao thông. Tuy nhiên do nhu cầu thực tế, một số địa phương đã đề xuất tận dụng tạm thời. Hà Nội trước đây từng bố trí bãi xe dưới gầm cầu Vĩnh Tuy nhiên sau vụ cháy nghiêm trọng thiêu rụi hàng trăm phương tiện, thành phố đã yêu cầu di dời toàn bộ bãi xe dưới gầm cầu. Hồi đầu năm 2023, cầu Rạch Lăng ở quận Bình Thạnh cũ từng xảy ra cháy do đốt rác làm yếu kết cấu cầu.
Quảng NinhSự cố khí trong hầm lò khiến 5 công nhân mỏ của Công ty than Dương Huy bị mắc kẹt, ba người sau đó tử vong, ngày 28/9.
Khoảng 11h50, hầm lò khai trường mỏ của Công ty than Dương Huy ở phường Quang Hanh, xảy ra sự cố khí. UBND tỉnh Quảng Ninh cho biết đã phối hợp với Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam huy động lực lượng, phương tiện triển khai cứu hộ.
Xe cứu thương tới đưa người bị nạn đi cấp cứu. Ảnh: Thanh Tùng
Đến 12h30, lực lượng cứu hộ đưa hai người bị thương đi cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh; đến 13h30 tìm thấy ba công nhân nhưng đã tử vong.
Hiện sức khỏe hai công nhân ổn định, đang được điều trị tại Khoa Chấn thương.
Lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh đã chỉ đạo Sở Y tế, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam, UBND phường Mông Dương hỗ trợ gia đình công nhân gặp nạn ở mức tối đa. Tỉnh chỉ đạo hỗ trợ ngay 25 triệu đồng/người tử vong.
Công ty than Dương Huy có trụ sở ở khu phố Trần Hưng Đạo, phường Quang Hanh, tổng diện tích khai trường là 830 ha.
Tiến gần Đà Nẵng, bão Bualoi đi chậm lại, men theo bờ biển lên phía bắc và đổ bộ các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Trị lúc 1h ngày mai, cường độ cấp 9-12.
Chiều 28/9, ông Hoàng Phúc Lâm, Phó giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, trả lời về diễn biến bão Bualoi.
- Tình hình bão đang như thế nào, thưa ông?
- 17h hôm nay, tâm bão trên vùng biển Quảng Trị - TP Huế, cách bắc Quảng Trị khoảng 110 km về phía đông, sức gió mạnh nhất 133 km/h, cấp 12, giật cấp 15. Bão đi chậm lại, nếu hôm qua còn 30-35 km/h, sáng nay khoảng 30 km/h thì hiện tốc độ còn 20-25 km/h, giữ hướng tây tây bắc.
Thông thường bão đi chậm sẽ khiến thời gian chịu ảnh hưởng của gió mạnh, mưa lớn tại những nơi bão đi qua sẽ tăng lên, dẫn tới nguy cơ tốc mái nhà, đổ cây, ngập úng và sạt lở trên đất liền sẽ kéo dài hơn và nguy hiểm hơn.
Ngoài ra, việc đi chậm cũng tiềm ẩn nguy cơ thay đổi cấu trúc bão, dẫn tới chuyển hướng. Tuy nhiên, bão chỉ đi chậm lại so với bản thân nó chứ so với các cơn bão khác thì tốc độ 20-25 km/h vẫn ở mức cao.
Ông Hoàng Phúc Lâm trả lời về bão Bualoi, chiều 28/9. Ảnh: Gia Chính
- Tâm bão sẽ đổ bộ vào đâu và khi nào?
- Nhìn vào quỹ đạo, vị trí và cường độ bão, khoảng 1h sáng mai tâm bão sẽ chạm bờ Thanh Hóa - bắc Quảng Trị. Nơi này được xác định rủi ro thiên tai cấp 4 trên thang 5 cấp (chỉ dưới cấp thảm họa). Do vùng ảnh hưởng mạnh nhất về gió và mưa ở cách tâm bão vài trăm km nên từ tối nay cho đến hết 4h-5h sáng mai được xác định thời gian cao điểm của gió và mưa, cũng là giai đoạn nguy hiểm nhất.
Các địa phương sẽ chịu ảnh hưởng theo thứ tự từ nam ra bắc. Hiện giờ nơi chịu ảnh hưởng là khu vực Quảng Trị - Đà Nẵng. Chiều tối nay, ảnh hưởng của bão sẽ mở rộng ra Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa; từ nửa đêm về sáng là các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ bao gồm Hà Nội, sau đó là các tỉnh trung du, vùng núi phía Bắc. Trung du, vùng núi phía Bắc chủ yếu sẽ mưa lớn, gió không mạnh.
Các địa phương lưu ý gió mạnh cấp 10-12 có thể khiến cây cối đổ hàng loạt, nhà cửa, đặc biệt là nhà không kiên cố có thể bị tốc mái, cột điện đổ gây thiệt hại lớn.
- Cấp độ gió bão tác động tới các địa phương ra sao?
- Ven biển phía nam tỉnh Quảng Trị có gió mạnh cấp 6-7 từ trưa 28/9 đến tối; phía bắc tỉnh có gió mạnh cấp 8, vùng gần tâm bão (phần giáp ranh với đèo Ngang) gió cấp 9-11, giật cấp 14 từ 17h đến 23h.
Tỉnh Hà Tĩnh, Nghệ An từ chiều 28/9 có gió cấp 6-7, từ tối và đêm có gió cấp 8-9, vùng ven biển gió cấp 10-12 từ 19 đến 23h đêm nay. Các huyện sâu trong đất liền gió mạnh kéo dài từ 20h hôm nay đến 2h ngày mai.
Tỉnh Thanh Hóa từ chiều nay có gió cấp 6-7, vùng phía nam gió cấp 8-10, giật cấp 13, thời gian gió mạnh từ 19 đến 23h hôm nay.
Các cấp độ gió bão. Đồ họa: Hoàng Khánh
- Ông đánh giá thế nào về khả năng gây mưa của bão?
- Từ 13h ngày 27/9 đến 13h hôm nay, lượng mưa ở Hương Nguyên (Huế) là 490 mm; Tà Rụt (Quảng Trị) 275 mm; Quế Phước (Đà Nẵng) 206 mm; Hương Vĩnh 173 mm, Cẩm Lương (Hà Tĩnh) 62 mm.
Trong 3-6 giờ tới, Thanh Hóa - Quảng Trị tiếp tục mưa 50-90 mm, có nơi trên 100 mm; Huế 30-50 mm, cục bộ trên 80 mm; TP Đà Nẵng - Quảng Ngãi 10-30 mm, có nơi trên 50 mm.
Do đó trong 6 giờ tới, nguy cơ xảy ra lũ quét trên các sông, suối nhỏ, sạt lở đất trên sườn dốc ở các tỉnh trên là rất cao, trong đó TP Huế ở mức cao nhất.
Ngoài ra, đợt mưa này dự kiến kéo dài đến ngày 30/9, tại Thanh Hóa - phía Bắc Quảng Trị, vùng đồng bằng Bắc Bộ và Phú Thọ, phía nam các tỉnh Sơn La và Lào Cai mưa phổ biến 150-300 mm, cục bộ có nơi trên 500 mm; các khu vực khác ở Bắc Bộ mưa 100-200 mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 350 mm. Cảnh báo nguy cơ mưa có cường suất lớn trên 200 mm trong ba giờ.
- Tác động về gió ở Thủ đô sẽ không đáng ngại, chúng tôi dự báo chỉ có gió khoảng cấp 4-5, giật cấp 6-7 trong khoảng 4h-5h ngày mai.
Chiều nay chúng ta đã thấy Hà Nội có một số cơn mưa giông nhưng đây chưa phải ảnh hưởng trực tiếp của bão mà là rìa mây xa. Những cơn mưa giông kiểu như vậy có thể xuất hiện từ giờ đến tối.
Hà Nội sẽ bắt đầu mưa lớn sau 19h và có thể kéo dài đến chiều mai. Cao điểm sẽ rơi vào đầu giờ sáng mai nên có thể gây ngập úng ảnh hưởng tới giao thông. Tuy nhiên, nguy cơ mưa cường suất lớn gây ngập úng diện rộng như đợt bão Kajiki cuối tháng 8 là tương đối nhỏ do tâm bão sau khi đổ bộ sẽ đi sang Thượng Lào, tương đối xa Hà Nội
Cùng với đồng bằng sông Hồng, nam Phú Thọ, Sơn La, Lào Cai thì Hà Nội được dự báo mưa 200-400 mm đợt này và kéo dài sang ngày 30/9.
Phú ThọSuốt 12 tháng qua, bộ đội công binh túc trực ngày đêm bên cầu phao Phong Châu, đảm bảo giao thông thông suốt trên tuyến huyết mạch, dù mưa lũ hay nắng gắt.
Ca trực duy trì cầu phao Phong Châu của bộ đội công binh Lữ đoàn 249, Binh chủng Công binh những ngày cuối tháng 9 là lúc bão Ragasa vừa tan, Bualoi ập tới. Cầu phao vượt sông Hồng tạm thay thế cho cây cầu sập tháng 9/2024, trong lúc chờ xây mới.
Trung tá Đỗ Xuân Bình, Trợ lý phòng Hậu cần Kỹ thuật ngồi trước màn hình hiển thị bốn góc camera theo dõi diễn biến trên cầu. Chiếc điện thoại cầm trên tay, anh không bỏ sót tin nhắn nào về mực nước, lưu tốc nước sông Hồng từ cơ quan thủy văn miền Bắc. Những ngày bão về, bộ đội ứng trực 24/24, sẵn sàng tạm dừng cầu phao khi lưu tốc dòng chảy vượt ngưỡng 2 m/s.
Một năm qua, anh Bình hầu như không vắng mặt, chịu trách nhiệm phụ trách kỹ thuật, kiểm tra các đốt cầu an toàn để người dân qua sông. "Toàn đơn vị đã cố gắng cho cây cầu vận hành thông suốt, nhiệm vụ sắp hoàn thành, còn vài ngày nữa không thể chủ quan", anh nói.
Cầu phao bắc qua sông Hồng cách cầu Phong Châu mới chuẩn bị khánh thành hơn 300 mét. Ảnh: Huyền Sâm
Dòng sông 'khó đoán'
Trung tá Bình nhớ trưa 9/9/2024 khi cây cầu nối Tam Nông - Lâm Thao sập, đơn vị nhận lệnh sẵn sàng cơ động lực lượng, phương tiện lên bắc cầu phao tại xã Hương Nộn, huyện Tam Nông cũ. Lữ đoàn công binh vượt sông ngoài nhiệm vụ huấn luyện sẵn sàng chiến đấu còn trực tiếp tham gia cứu hộ cứu nạn.
Hơn 23h cùng ngày, 86 đầu phương tiện các loại mang theo bộ cầu phao PMP 60 tấn đã có mặt tại vị trí tập kết, sẵn sàng bắc cầu. Trước đó một tổ công tác đã đến hiện trường khảo sát đường cho xe cơ động và vị trí bắc cầu.
Nơi được chọn bắc cầu phao nhiều năm trước từng là bến đò dân sinh cũng là bến huấn luyện của một đơn vị quân đội. Địa chất hai bên bờ đảm bảo cho xe bắc cầu đưa khí tài hạ thủy. Đoạn sông Hồng chảy qua khu vực này hẹp, độ sâu khoảng 6 mét, đủ điều kiện cho cầu phao hoạt động. Dù vậy, là khúc cua thắt cổ chai, dòng chảy đang rộng đến đoạn này thu hẹp nên lưu tốc rất lớn, rác tập kết về khiến việc dựng, neo giữ cầu rất khó.
Nhiệm vụ khi ấy gấp rút bởi không có cầu thì người dân hai bờ qua lại, giao thương phải đi đường vòng gần 40 cây số. Song trời mưa liên tiếp, nước sông chảy xiết khiến công binh chưa thể bắc cầu. Lưu tốc dòng chảy sau bão Yagi có lúc vượt 4 m/s - không phương tiện nào hoạt động nổi, trong khi lưu tốc cho phép vận hành cầu phao là 2 m/s.
Hai tuần kế tiếp, bộ đội củng cố nơi ăn ở, cứu hộ, gia cố lại bến Vượt chuẩn bị cho xe bắc cầu đưa khí tài hạ thủy. Tới ngày 29/9 khi mực nước sông Hồng ở mức cho phép, Lữ đoàn 249 lập tức bắc cầu và bảo đảm giao thông cho người dân đi lại chỉ một ngày sau đó.
Cầu phao PMP là bộ cầu vượt sông hiện đại nhất của Quân đội nhân dân Việt Nam, lưỡng dụng cho cả mục đích quân sự lẫn dân sinh. Chiều dài sau lắp cầu 60T tối đa 227 mét; cầu 20T tối đa 382 mét. Cầu phao Phong Châu bắc qua sông Hồng dài gần 200 mét tổng cộng 30 đốt cầu.
Trung tá Đỗ Xuân Bình, Lữ đoàn Công binh 249. Ảnh: Phạm Chiểu
Chỉ mất hơn một giờ bắc cầu vượt sông nhưng để vận hành an toàn 365 ngày qua, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ Lữ đoàn công binh vượt sông 249 đã thay nhau ứng trực 24/24. "Sông Hồng rất khó đoán", trung tá công binh hơn 25 năm kinh nghiệm bắc cầu, đánh giá.
Dòng sông mang tên nền văn minh Việt cổ chảy qua Bắc Bộ tạo nên một đồng bằng phì nhiêu lâu đời nhất nước, nhưng điều kiện thủy văn khắc nghiệt. Từng đi bắc cầu phao vượt sông khắp miền Bắc, anh Bình khẳng định chưa từng gặp dòng chảy nào phức tạp như sông Hồng, đặc biệt đoạn qua Phong Châu. Lưu tốc dòng lớn, liên tục thay đổi, xoáy ngược, xoáy xuôi. Các cụ già trong vùng từng nói với bộ đội "nước dữ lắm đấy", và khi làm nhiệm vụ, cán bộ, chiến sĩ đã có lúc mất ăn mất ngủ.
Trung tá Bình cho biết mỗi đốt cầu được cố định bằng một chiếc neo vuông góc với mặt nước, trong điều kiện dòng chảy ổn định và ít rác. Nhưng sông Hồng lưu tốc lớn, mang theo nhiều rác thải đã cuốn trôi hai chiếc neo chùm mỗi chiếc nặng hàng chục tấn xuống đáy sông. Neo bị cát vùi lấp đến nay chưa có cách nào lấy lên được.
Không thể dùng neo tời nguyên bản của bộ cầu - vốn chỉ phục vụ cho mục đích quân sự duy trì ngắn ngày, Công binh 249 buộc phải dùng neo tời do đơn vị tự nghiên cứu. Để neo giữ và vận hành, bộ đội đưa toàn bộ hệ thống dây cáp về hai bên đầu cầu và cố định góc 45 độ; thượng lưu, hạ lưu đều dùng dây cáp thép chịu lực lớn từ phi 13 đến phi 20, vận hành bằng tời máy và tời tay để giữ cho nhịp cầu ổn định.
Học sinh tan trường qua sông trên cầu phao. Ảnh: Phạm Chiểu
Cầu phao hoạt động từ 5h đến 21h mỗi ngày. Rạng sáng, tiểu thương chạy chợ, xe cộ nối hàng dài chờ bộ đội mở barie để qua sông. Mỗi đầu cầu có bốn chiến sĩ túc trực giúp bà con đẩy xe hàng, hỗ trợ học sinh di chuyển. Đến giờ quy định, công binh cho phương tiện dừng qua lại để bảo quản, kiểm tra kỹ thuật từng đốt cầu, cho hàn vá, sửa chữa nếu có vấn đề. Công việc kết thúc lúc 23h, bộ đội đóng cầu để nghỉ ngơi.
Thời gian đầu, người dân đi chợ buôn bán đề xuất công binh mở cầu sớm và đóng cầu muộn hơn. Anh Bình cho biết nếu kéo dài vài tháng có thể cân nhắc nhưng một năm ròng bộ đội không thể đảm bảo sức khỏe. Bởi ngoài duy trì đi lại, công binh còn kiểm tra kỹ thuật tới nửa đêm. Sau khi đóng cầu, đơn vị cắt cử chiến sĩ trực gác đảm bảo người và phương tiện không qua lại, bảo vệ trang thiết bị trên sông và đặc biệt theo dõi mực nước lên xuống hàng giờ để kịp thời thông báo cho chỉ huy.
Anh Bình có mặt trong các nhóm thủy văn miền Bắc từ Lào Cai đến Phú Thọ, đều đặn theo dõi thông tin về mưa, nước mỗi ngày. "Dòng sông khó đoán không biết lối nào mà lần", trung tá Bình nhắc lại. Cắt sớm quá bà con khổ không có lối đi, cắt muộn thì nguy cơ trôi mất cầu. Vì thế bộ đội luôn phải canh nước lên là lập tức báo động để kịp thời ứng phó. Ngoài thông tin thủy văn được cung cấp, công binh đóng cọc tiêu đánh dấu mực nước lên xuống mỗi ngày để kịp thời xử lý tình huống.
Trong một năm duy trì, nhiều lần bộ đội Lữ đoàn 249 phải tạm cắt cầu do mực nước biến đổi nhanh bất ngờ. Tháng 10/2024, lũ về, nước sông dâng cao khiến bộ đội phải tạm cắt cầu hai lần. Thấy rõ mực nước lên nhanh, hơn 60 quân nhân được huy động cắt cầu khẩn cấp. Bộ đội hợp lực dùng cả tời tay, tời máy đẩy được một cánh cầu bờ Tam Nông lên thượng lưu, cánh còn lại phía bờ Lâm Thao phải đưa xuống hạ lưu để neo ghìm.
Hai tháng trước, ngày 11/6, lưu tốc dòng lên tới 3 m/s mang theo nhiều rác, cành cây lớn mắc vào cầu khiến nước tràn lên mặt cầu. Lúc 9h, bộ đội phải tạm dừng cho người dân qua sông để cắt cầu khẩn cấp. Mỗi lần cầu phao tạm dừng, bộ đội dùng phà quân sự đưa người dân, xe máy, xe đạp qua sông.
Thượng tá Đỗ Văn Hưng, Phó lữ đoàn trưởng Lữ đoàn Công binh 249 cùng đồng đội đi kiểm tra hoạt động của cầu phao. Ảnh: Phạm Chiểu
Giữ cầu, xây bến
Sau Tết là những ngày công binh "tạm nhàn nhã" khi nước cạn, mặt sông hiền hòa. Nhiệm vụ của đơn vị lúc này ngoài duy trì hoạt động của cầu phao còn thi công công trình cải tạo sửa chữa bến vượt.
Thượng tá Đào Văn Hưng, Phó lữ đoàn trưởng Lữ đoàn 249, cho hay tháng 9/2024 khi khảo sát vị trí bắc cầu phao, bộ đội đã phát hiện sạt lở hai bên bờ. Nếu để kéo dài gây nguy cơ xâm thực, vườn tược, công trình dân sinh sẽ sạt xuống sông. Đơn vị đã báo cáo lãnh đạo Binh chủng Công binh đề xuất gia cố bến Vượt và được Bộ Quốc phòng đồng ý chủ trương sau khi các cơ quan chức năng kiểm tra, khảo sát.
Các hạng mục cải tạo bến vượt cơ bản nằm dưới nước, bộ đội công binh phải đắp bờ vây, hút nước rồi mới kè taluy hai bên bờ kéo dài xuống lòng sông. Bộ đội thi công ngày đêm, phấn đấu khi cầu Phong Châu khánh thành thì công trình cải tạo cũng hoàn thành.
"Công trình sẽ giúp chống sạt lở, đảm bảo an toàn cho nhà cửa nhân dân hai bên bến sông", thượng tá Hưng cho biết. Tháo dỡ xong cầu phao, Lữ đoàn sẽ bàn giao lại cho Quân khu 2 làm bến huấn luyện.
Con đường dẫn xuống bến Vượt được mở rộng vài chục mét giúp dòng phương tiện qua cầu phao dễ hơn. Anh Hưng, anh Bình nhớ một năm trước, nơi này lau sậy cao quá đầu người. Ngày đầu tiên có mặt, bộ đội cầm dao rựa vén cây vạch cỏ phát quang tìm vị trí bắc cầu. Trong cơn mưa trắng trời, công binh ở lều bạt dã chiến, chia nhau ở nhờ trường học, nhà văn hóa, nhà dân trong lúc cấp tốc sửa sang nơi đóng quân.
Sở chỉ huy tạm thời của Lữ đoàn đặt bên bờ Tam Nông cách cầu vài trăm mét, vốn là nhà máy gạch bỏ hoang người dân dùng chăn bò. Dãy nhà hoang sau một năm giờ có phòng khách, phòng ở, phòng giao ban, nhà ăn. Nơi chăn bò thành vườn rau, bắc giàn mướp, nuôi gà, xây dựng cả khu kỹ thuật. Cuộc sống không tạm bợ trong 365 ngày giữ cầu phao, chờ xây cầu mới.
Một năm bộ đội Lữ đoàn Công binh 249 duy trì cầu phao Phong Châu. Video: Lộc Chung
Trước ngày cầu Phong Châu mới khánh thành, cán bộ chiến sĩ Lữ đoàn vẫn túc trực hai đầu cầu hỗ trợ người dân, xe cộ đi lại giữa đôi bờ. Hơn một năm qua, cầu phao đã đảm bảo cho hơn 5 triệu lượt người và phương tiện đi lại qua sông, bình quân mỗi ngày gần 14.000 lượt.
Như người dân hai bên sông, bộ đội công binh cũng đếm ngược từng ngày chờ cầu Phong Châu mới khánh thành để người dân đi lại an toàn, đơn vị hoàn thành nhiệm vụ, yên tâm tháo dỡ cầu phao. Trung tá Bình với đồng đội sẽ không còn đau đáu canh nước sông Hồng mỗi ngày mưa to.
Quảng NgãiVết nứt rộng 5-15 cm, sâu gần nửa mét kéo dài 200 m trên đồi trồng mì, cà phê khiến 54 người dân xã Đăk Plo phải di dời khẩn cấp, ngày 27/9.
Ông Nguyễn Văn Vĩnh, Chủ tịch UBND xã Đăk Plo, cho biết 12 hộ dân với 54 nhân khẩu ở thôn Róok Mẹt được vận động rời khỏi khu vực nguy hiểm, tạm ở xen ghép với nhà dân hoặc điểm trường, nhà rông.
"Chúng tôi đã cắm biển cảnh báo, hạn chế người dân qua lại khu vực có nguy cơ sạt lở", ông Vĩnh nói.
Vết nứt dài 200 m trên đồi khiến người dân lo lắng. Ảnh: Phạm Gia
Sau nhiều ngày mưa lớn, trên ngọn đồi xuất hiện các vết nứt dài 200 m, rộng 5-15 cm, sâu 45-50 cm. Dưới chân đồi có hàng chục hộ dân sinh sống, phía sau nhiều nhà cũng ghi nhận các vết nứt kéo dài.
Chính quyền xã đã đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường cử cán bộ kiểm tra, đánh giá mức độ nguy hiểm để đưa ra giải pháp xử lý.
Nhiều nhà dân nằm dưới chân đồi nơi xuất hiện vết nứt. Ảnh: Phạm Gia
Xã Đăk Plo (huyện Kon Plông cũ, nay thuộc Quảng Ngãi) có địa hình nhiều đồi núi, độ dốc lớn, nhiều hộ dân sống dưới chân đồi, ven suối. Trong hai tháng qua, mưa lớn liên tiếp gây sạt lở, sụt lún tại nhiều vị trí trên quốc lộ 40B, tỉnh lộ 674, 675. Ảnh hưởng bão Bualoi, khu vực này tiếp tục có mưa to, nguy cơ sạt lở cao.
Tối 26/9, bão Bualoi vào Biển Đông, trở thành cơn bão thứ 10 trong năm, di chuyển nhanh gấp đôi trung bình và dự báo ảnh hưởng trực tiếp Hà Tĩnh - Quảng Trị.
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia cho biết 19h tối 26/9, tâm bão cách đặc khu Hoàng Sa khoảng 900 km về phía đông nam, sức gió mạnh nhất 133 km/h, cấp 11-12, giật cấp 15. Bão di chuyển theo hướng tây tây bắc với tốc độ 30-35 km/h.
Đến 19h ngày 27/9, bão trên vùng biển đặc khu Hoàng Sa, sức gió mạnh nhất cấp 12-13, giật cấp 16, tốc độ tăng lên 35 km/h. Đến 19h ngày 28/9, tâm bão trên vùng biển Nghệ An - TP Huế, sức gió mạnh nhất cấp 13, giật cấp 16. Sau đó, bão đi vào Hà Tĩnh - Quảng Trị, rồi suy yếu thành áp thấp nhiệt đới trên khu vực Thượng Lào.
Theo Đài khí tượng Nhật Bản, hiện bão mạnh 108 km/h, khi vào gần bờ Trung Trung Bộ tăng lên 144 km/h. Đài Hong Kong dự báo bão đi vào Hà Tĩnh - Quảng Trị với sức gió 145 km/h.
Cơ quan khí tượng cảnh báo Bualoi di chuyển gần gấp đôi tốc độ trung bình, cường độ mạnh, phạm vi ảnh hưởng rộng, có thể gây tác động tổng hợp gồm gió mạnh, mưa lớn, lũ, lũ quét, sạt lở đất và ngập lụt ven biển.
Dự báo hướng đi và vùng ảnh hưởng của bão Bualoi, tối 26/9. Ảnh: NCHMF
Trên Biển Đông, từ tối nay, vùng bắc và giữa Biển Đông (gồm đặc khu Hoàng Sa) có gió mạnh cấp 6-7, sau tăng lên cấp 8-9; vùng gần tâm bão đi qua cấp 10-13, giật cấp 16; sóng cao 6-8 m, gần tâm bão 8-10 m.
Từ chiều tối 27/9, vùng biển Thanh Hóa - Quảng Ngãi (gồm đảo Hòn Ngư, đặc khu Cồn Cỏ, Lý Sơn) gió mạnh dần lên cấp 6-7, giật cấp 8-9, sóng cao 3-5 m; từ gần sáng 28/9 tăng lên cấp 8-9, vùng gần tâm bão đi qua cấp 10-13, giật cấp 16, sóng cao 5-7 m.
Cũng từ gần sáng 28/9, bắc vịnh Bắc Bộ (gồm đặc khu Bạch Long Vỹ, Vân Đồn, Cô Tô, Cát Hải, Hòn Dấu) gió mạnh cấp 6-7, sau tăng cấp 8-9, giật cấp 11, sóng cao 3-5 m. Bắc Trung Bộ có khả năng nước dâng do bão cao 1-1,5 m.
Trên đất liền, từ chiều 28/9, khu vực Thanh Hóa - bắc Quảng Trị gió mạnh cấp 6-7, sau tăng lên cấp 8-9, vùng gần tâm bão cấp 10-12, giật cấp 14. Sức gió có thể làm đổ cây cối, nhà cửa, cột điện, gây thiệt hại rất nặng. Vùng ven biển Quảng Ninh - Ninh Bình và nam Quảng Trị - TP Huế gió cấp 6-7, giật cấp 8-9.
Từ ngày 28 đến 30/9, Bắc Bộ, Thanh Hóa - TP Huế mưa phổ biến 100-300 mm, cục bộ trên 400 mm; riêng đồng bằng Bắc Bộ và Thanh Hóa - Hà Tĩnh 200-400 mm, có nơi trên 600 mm.
Cấp bão và mức độ ảnh hưởng. Đồ họa: Hoàng Khánh
Chiều nay, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự quốc gia ra công điện, yêu cầu các tỉnh ven biển từ Quảng Ninh đến Khánh Hòa theo dõi chặt diễn biến bão, thông báo cho tàu thuyền tìm nơi an toàn, đồng thời cấm biển sớm hơn so với thông lệ. Trên đất liền, các địa phương phải chủ động cắt tỉa cây xanh, chằng chống nhà cửa, bảo vệ lưới điện, viễn thông, sơ tán dân khỏi vùng nguy hiểm, kiểm tra công trình xung yếu, vận hành hồ chứa để đón lũ.
Từ đầu năm, Biển Đông đã ghi nhận 10 cơn bão và 4 áp thấp nhiệt đới. Gần nhất, bão Ragasa mạnh cấp siêu bão, song khi tới gần Việt Nam chỉ còn áp thấp nhiệt đới, không gây thiệt hại. Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và Biến đổi khí hậu dự báo trong ba tháng cuối năm, Biển Đông có thể có 4-5 xoáy thuận nhiệt đới, trong đó 2-3 cơn ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam, tập trung ở Trung Bộ.
