Tuyến đường T2 chạy song song cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu nhằm giúp kết nối cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu và TP HCM - Long Thành - Dầu Giây.
Theo phương án này, xe đi cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu về TP HCM sẽ rẽ phải tới đường T2 để vào cao tốc TP HCM - Long Thành - Dầu Giây. Ngược lại, xe từ TP HCM trên cao tốc này muốn đi Vũng Tàu cũng sẽ vào đường T2 để kết nối cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.
An GiangVợ mù lòa chạy thận ở quê, anh Phạm Danh sống nhờ cơm từ thiện để bám trụ viện chăm con gái 15 tuổi mắc ung thư máu tại TP HCM.
Cuối tháng 5, tại phòng cách ly Khoa Huyết học lâm sàng, Bệnh viện Nhi đồng TP HCM, anh Phạm Danh, 48 tuổi, ngồi nắn bóp chân cho con gái Hoàng An. Cô bé 15 tuổi vừa qua đợt truyền hóa chất nhưng cơ thể không đáp ứng.
Lúc con dịu cơn đau, người đàn ông Khmer tìm cách gọi điện cho vợ ở quê nhưng không được. "Điện thoại của bà ấy hỏng mấy ngày nay. Tôi không biết chữ nên không thể lưu số của hàng xóm để gọi hỏi thăm", anh nói.
Gia đình anh Danh thuộc diện hộ nghèo ở xã Châu Thành, tỉnh An Giang. Cả nhà sống trong căn nhà cấp 4 do địa phương cấp. Nguồn thu chính đến từ công việc nhặt ve chai của anh, khoảng 2-3 triệu đồng mỗi tháng. Vợ anh hỏng hai mắt, mắc bệnh tim, tiểu đường giai đoạn cuối và phải chạy thận định kỳ.
Tháng 10/2025, cô con gái Hoàng An sốt kéo dài. Tuyến tỉnh chuyển em lên TP HCM. Bệnh viện chẩn đoán An mắc bạch cầu cấp dòng tủy - một dạng ung thư máu. "Từ nhỏ tôi không được học hành, khi nghe bệnh của con cũng không biết tìm kiếm thông tin để đọc. Cảm giác rối bời, bất lực", anh nói.
Thị Hoàng An, 15 tuổi, mắc ung thư máu, đang điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng TP HCM, ngày 20/5. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Tích góp được 10 triệu đồng, anh đưa con nhập viện. Ở quê, con gái út 12 tuổi nghỉ học lo việc nhà và chăm mẹ. "Tôi dặn con út ở nhà cơm nước, đến lịch chạy thận thì nhờ hàng xóm chở mẹ đi", anh kể.
Đợt truyền đầu tiên, An phản ứng thuốc và không ăn uống được. Tóc rụng, An nôn ói nhiều lần. Do không biết chữ, anh Danh phải tìm bác sĩ để nghe giải thích trực tiếp. Mỗi lần nhận đơn thuốc ngoài, anh mang nhờ người nhà bệnh nhi khác đọc giúp. "Cầm tờ kết quả như cầm tờ giấy trắng. Tôi chỉ biết nhìn nét mặt bác sĩ để đoán bệnh của con", anh Danh nói.
Bác sĩ Mai Anh, Trưởng khoa Huyết học lâm sàng, Bệnh viện Nhi đồng TP HCM, cho biết hiện cơ thể bệnh nhi không tiếp nhận hóa chất. "Trường hợp của An thuộc bạch cầu cấp không phân loại được dòng, tiên lượng xấu", bác sĩ Mai Anh cho biết.
Phương án điều trị tiếp theo là ghép tế bào gốc với chi phí từ một đến hai tỷ đồng. Hiện bệnh viện tiến hành theo dõi tủy, tế bào máu và điều trị triệu chứng để tìm hướng giải quyết.
Chi phí hóa chất nội trú được bảo hiểm y tế chi trả, nhưng các khoản mua thuốc bổ trợ và sinh hoạt phí khiến anh Danh phải tự xoay xở. Nửa năm qua, hai cha con sống dựa vào suất cơm từ thiện. Có tiền mạnh thường quân cho, anh để dành mua thuốc.
Hiện điện thoại của vợ hỏng, anh Danh không nắm được tình hình ở quê nhưng không thể rời bệnh viện vì An có nguy cơ sốt cao. "Nhiều lúc cùng quẫn muốn kết thúc cuộc đời nhưng rồi tôi tự dặn mình phải sống thì vợ con mới có hy vọng sống. Giờ chỉ mong con khỏe, tôi ráng lo cho hai đứa ăn học thành người", anh Danh nói.
Với mục tiêu thắp lên niềm tin cho bệnh nhi có hoàn cảnh khó khăn, Quỹ Hy vọng kết hợp với Ông Mặt trời triển khaichương trình Mặt trời Hy vọng. Thêm một sự chung tay của cộng đồng là thêm một tia sáng gửi tới thế hệ tương lai của đất nước. Độc giả có thể đồng hành cùng chương trình tại đây:
Sau khi vợ mất và không có con, ông Trần Đình Tự, 69 tuổi, sống một mình trong căn hộ hơn 10 m2 tại tầng hai chung cư 207 Hoàng Văn Thụ. Ban ngày ông đạp xích lô chở khách và thường ngủ dưới các gốc cây ven đường, tối mới trở về căn phòng lợp fibro xi măng nóng bức.
Đối diện căn hộ của ông, nhiều hộ dân đã khóa cửa, chuyển đi nơi khác thuê trọ vì lo ngại mất an toàn. Những người còn bám trụ chủ yếu là người già đơn thân hoặc quá khó khăn, không đủ điều kiện thuê nhà.
Hai chung cư 181 và 207 Hoàng Văn Thụ được xây từ những năm 1940, đều được đánh giá ở mức nguy hiểm cấp D - mức cao nhất về mất an toàn kết cấu.
Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ toàn tuyến đường trục Tây Thăng Long, bảo đảm kết nối đồng bộ đến Vành đai 5 và phấn đấu hoàn thành trong năm 2027.
Chiều 23/5, kiểm tra thực địa dự án đường trục Tây Thăng Long, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng ghi nhận nỗ lực của UBND thành phố và các đơn vị trong triển khai dự án, song cho rằng tuyến đường hiện chưa được đầu tư đồng bộ. Cả tuyến chia cắt thành nhiều đoạn và nhiều chủ đầu tư khác nhau, làm giảm hiệu quả kết nối tổng thể.
Bí thư Hà Nội yêu cầu Đảng ủy UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung đẩy nhanh tiến độ triển khai toàn tuyến, bảo đảm đầu tư đồng bộ, kết nối liên thông đến Vành đai 5 tại cầu Vĩnh Thịnh, phấn đấu hoàn thành trong năm 2027.
Ông cũng yêu cầu khẩn trương hoàn thiện thủ tục đầu tư các đoạn còn lại, đồng thời thống nhất giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố làm đầu mối triển khai dự án tổng thể.
Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng kiểm tra tiến độ thi công Dự án đường Tây Thăng Long đoạn qua phường Đông Ngạc. Ảnh: Quang Thái
Theo báo cáo của các đơn vị liên quan, hiện khoảng 6 km tuyến đường đã được đưa vào khai thác, khoảng 9 km đang thi công. Hầm chui nút giao Tây Thăng Long - Vành đai 3 dự kiến khởi công vào tháng 8. Các đoạn còn lại đang được chuẩn bị đầu tư.
Tại khu vực trung tâm, đoạn từ Vành đai 3 đến đường Văn Tiến Dũng cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng, thi công đạt khoảng 65% khối lượng. Đoạn từ Vành đai 3.5 đến kênh Đan Hoài đã hoàn thành khoảng 95,5% giải phóng mặt bằng, thi công đạt khoảng 21% khối lượng.
Đường trục Tây Thăng Long dài hơn 34 km, điểm đầu tại đường Võ Chí Công, điểm cuối kết nối quốc lộ 32, đi qua 10 xã, phường. Tuyến được chia thành 9 đoạn đầu tư, gồm 3 đoạn đã khai thác, 2 đoạn đang thi công, một đoạn chuẩn bị khởi công và 3 đoạn đang nghiên cứu đầu tư. Theo định hướng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, đoạn ngoài Vành đai 4 được điều chỉnh mặt cắt ngang từ 40 m lên 80 m.
Đoạn từ Võ Chí Công đến Phạm Văn Đồng và đoạn từ Văn Tiến Dũng đến Tây Tựu - Thượng Cát đã hoàn thành, đưa vào sử dụng từ năm 2019. Ảnh: Thế Bằng
Cùng ngày, Bí thư Thành ủy Hà Nội cũng nghe báo cáo về tuyến đường trục Hồ Tây - Ba Vì, tuyến hướng tâm Đông - Tây dài gần 40 km kết nối trung tâm Thủ đô với khu vực phía Tây.
Ông Trần Đức Thắng cho rằng việc sớm đầu tư hoàn thiện toàn tuyến là cần thiết để tạo động lực phát triển mới cho Thủ đô, mở rộng không gian đô thị và tăng cường kết nối vùng phía Tây. Bí thư Hà Nội yêu cầu các sở, ngành rà soát tổng thể hướng tuyến, hoàn thiện quy hoạch và đề xuất hình thức đầu tư phù hợp.
Tỉnh Lào Cai và thành phố Hải Phòng đang xây dựng đề án thí điểm mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa, hướng tới cộng đồng dân cư phát triển, văn minh, hạnh phúc.
Cùng với Hà Nội, tỉnh Lào Cai và thành phố Hải Phòng đang hoàn thiện bộ tiêu chí cụ thể để thí điểm xây dựng mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa.
Phát biểu tại hội thảo Xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới - những vấn đề lý luận và thực tiễn ngày 21/5, ông Dương Đức Huy, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận tỉnh Lào Cai cho biết trước khi hợp nhất với Yên Bái thành tỉnh Lào Cai mới, tỉnh Lào Cai cũ đã được Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương gợi ý nghiên cứu mô hình này. Khi đó, Lào Cai triển khai mô hình ban tuyên vận ở xã, phường, còn Yên Bái xây dựng bộ chỉ số hạnh phúc.
Sau khi hợp nhất hai tỉnh, địa phương đã báo cáo Bộ Chính trị, Ban Bí thư và được đồng ý chủ trương khảo sát, lựa chọn địa điểm thí điểm xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa. Địa bàn được lựa chọn phải có tính đại diện, không quá đặc thù. Trong đó, phường Lào Cai đại diện khu vực đô thị gắn với kinh tế cửa khẩu và biên giới, còn xã Trấn Yên tiêu biểu cho khu vực nông thôn.
"Lúc đầu, chúng tôi khá bối rối khi xây dựng bộ tiêu chí xã phường xã hội chủ nghĩa vì là địa phương đầu tiên bắt tay thực hiện ý tưởng này", ông Huy nói và cho biết tỉnh đã tổ chức nhiều hội thảo, ba lần chỉnh sửa đề án để hoàn thiện nội dung.
Hệ thống tiêu chí xã phường xã hội chủ nghĩa tại Lào Cai được xây dựng trên 5 nhóm gồm xây dựng con người mới; môi trường sống an toàn, hạnh phúc; phát triển hạ tầng; phát triển kinh tế - xã hội; hệ thống kỹ thuật xã hội. Trên cơ sở đó, tỉnh xây dựng 48 tiêu chí chung cho hệ thống xã phường xã hội chủ nghĩa. Khi triển khai thực tế, phường Lào Cai dự kiến áp dụng 72 tiêu chí cụ thể, còn xã Trấn Yên có 60 tiêu chí.
Phường Lào Cai được định hướng phát triển kinh tế cửa khẩu, du lịch, dịch vụ và logistics. Xã Trấn Yên tập trung phát triển kinh tế nông nghiệp, chú trọng tín chỉ carbon và nông nghiệp sinh thái phục vụ du lịch. "Chúng tôi sẽ tiếp tục hoàn thiện bộ tiêu chí xã phường xã hội chủ nghĩa để có thể áp dụng ngay trong thực tiễn và đo đếm rõ ràng bằng các chỉ số cụ thể", ông Huy nói.
Thành phố Lào Cai. Ảnh: Thư viện Lào Cai
Hải Phòng thí điểm mô hình xã phường gắn với chỉ số hạnh phúc
Ông Nguyễn Quang Phúc, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Hải Phòng cho biết địa phương đã tổ chức nhiều hội thảo với sự tham gia của các chuyên gia, đồng thời thảo luận tại đại hội đảng bộ cơ sở để hoàn thiện đề án về mô hình xã hội chủ nghĩa. Tháng 1/2026, thành phố ban hành Đề án xây dựng và triển khai một số mô hình gắn với con người xã hội chủ nghĩa tại Hải Phòng giai đoạn 2026 - 2030 và những năm tiếp theo.
Đề án xác định 8 nhóm đặc trưng của mô hình xã hội chủ nghĩa tại thành phố, gồm mục tiêu dân giàu, thành phố vững mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh; nhân dân làm chủ, đồng hành, thụ hưởng; nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại và quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp, thông minh, hội nhập sâu rộng; nền văn hóa hiện đại, nhân văn, giàu bản sắc; người dân có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc và điều kiện phát triển toàn diện; xã hội phát triển bền vững, bình đẳng, vì con người; chính quyền kiến tạo, liêm chính, hành động, phục vụ nhân dân; quốc phòng, an ninh vững mạnh cùng quan hệ hữu nghị, hợp tác và phát triển.
Bên cạnh đó, Đề án cũng xây dựng 6 nhóm tiêu chí về con người xã hội chủ nghĩa tại Hải Phòng như yêu nước, yêu Hải Phòng; trung thực, nghĩa tình; có khát vọng cống hiến; bản lĩnh, đổi mới sáng tạo, hội nhập; đoàn kết, trách nhiệm, kỷ cương; tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường và tự hào dân tộc.
Trên cơ sở các nhóm tiêu chí này, Hải Phòng xây dựng 11 mô hình về xây dựng Đảng, phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và phát triển con người để triển khai trong thực tế. Trong đó có 3 mô hình về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, 2 mô hình phát triển kinh tế, 4 mô hình phát triển văn hóa - xã hội và 2 mô hình phát huy phẩm chất, năng lực con người.
Các địa phương, đơn vị sẽ căn cứ nguồn lực, tiềm năng và lợi thế để chủ động lựa chọn mô hình phù hợp, bảo đảm khả thi, dễ triển khai và thu hút sự tham gia của người dân, doanh nghiệp. Mục tiêu là xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố văn minh, hạnh phúc.
Theo ông Phúc, Hải Phòng có nhiều thuận lợi khi xây dựng mô hình xã hội chủ nghĩa nhờ 10 năm liên tiếp duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, có nguồn lực đầu tư hạ tầng; thu nhập bình quân đầu người cao hơn mặt bằng chung cả nước; toàn bộ xã đã hoàn thành chương trình xây dựng nông thôn mới, nhiều nơi tiệm cận tiêu chí đô thị; người dân có tinh thần tự lực, tự cường cao.
Để xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa, ông Phúc cho rằng cần có bộ tiêu chí cụ thể gắn với chỉ số hài lòng thực chất và chỉ số hạnh phúc của người dân. Đội ngũ cán bộ cấp xã cần nâng cao năng lực số; mọi quy hoạch, chính sách ở cấp xã phải được công khai để người dân biết, bàn và giám sát. Thành phố cũng cần ưu tiên nguồn lực cho giáo dục, y tế và nhà ở công nhân.
Dự kiến đến tháng 6, Hải Phòng sẽ hoàn thiện đề án xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa để triển khai trong thực tế. "Với quyết tâm chính trị rất cao và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, cùng văn hóa, tính cách con người Hải Phòng và điều kiện về nguồn lực, chúng tôi sẽ hoàn thiện bộ tiêu chí xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa để sớm áp dụng vào thực tiễn", ông Phúc nói.
Nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình được Nhà nước Palestine trao Huân chương Ngôi sao Công trạng nhằm ghi nhận những đóng góp của bà với hòa bình, công lý, quyền con người và tình đoàn kết với nhân dân Palestine.
Lễ trao Huân chương diễn ra sáng 22/5, do Văn phòng Chủ tịch nước phối hợp Bộ Ngoại giao và Đại sứ quán Palestine tại Việt Nam tổ chức.
Thay mặt Tổng thống Nhà nước Palestine Mahmoud Abbas, Đại sứ Palestine tại Việt Nam Saadi Salama đánh giá nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình là biểu tượng của bản lĩnh và trí tuệ ngoại giao cách mạng Việt Nam, đồng thời là người bạn thủy chung của nhân dân Palestine.
Đại sứ Palestine tại Việt Nam Saadi Salama trò chuyện với nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình, sáng 22/5. Ảnh: TTXVN
Theo ông Saadi Salama, huân chương không chỉ ghi nhận những đóng góp bền bỉ của nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình trong cuộc đấu tranh vì độc lập dân tộc, hòa bình và công lý, mà còn thể hiện sự tri ân của Nhà nước và nhân dân Palestine đối với người luôn dành cho Palestine sự ủng hộ chân thành, nhất quán suốt nhiều thập kỷ.
Đại sứ Palestine cho rằng tên tuổi nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình gắn với nhiều dấu mốc lịch sử của Việt Nam trong hành trình đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước và xây dựng hòa bình. Với vai trò quan trọng trong các hoạt động ngoại giao dẫn tới việc ký Hiệp định Paris, bà đã góp phần đặt nền móng cho hòa bình, ổn định và hòa giải, trở thành nguồn cảm hứng với nhiều dân tộc đấu tranh vì quyền tự quyết và công lý.
Ông Saadi Salama khẳng định với nhân dân Palestine, nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình là biểu tượng của lòng dũng cảm, trí tuệ ngoại giao và sự kiên định với các nguyên tắc của luật pháp quốc tế. Bà nhiều năm lên tiếng bảo vệ công lý, quyền con người và quyền chính đáng của nhân dân Palestine được sống trong tự do, độc lập và nhân phẩm trên quê hương mình.
Nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình được trao tặng Huân chương Ngôi sao Công trạng của Palestine. Ảnh: TTXVN
Nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình bày tỏ xúc động khi nhận Huân chương Ngôi sao Công trạng, cho rằng đây phần thưởng thể hiện tình hữu nghị, đoàn kết và sự trân trọng mà Nhà nước Palestine dành cho cá nhân bà cũng như nhân dân Việt Nam.
Bà khẳng định đây không chỉ là niềm vinh dự cá nhân mà còn là sự ghi nhận đối với truyền thống đoàn kết, ủng hộ lẫn nhau giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân Palestine trong cuộc đấu tranh vì độc lập dân tộc, hòa bình và công lý.
Nguyên Phó chủ tịch nước tin tưởng quan hệ hữu nghị truyền thống giữa Việt Nam và Palestine sẽ tiếp tục được các thế hệ hai nước gìn giữ, vun đắp và phát triển ngày càng bền chặt.
Nguyên Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình, tên thật Nguyễn Thị Châu Sa, quê Quảng Nam cũ, tham gia hoạt động cách mạng từ năm 18 tuổi. Cuối năm 1968, bà sang Paris tham gia hội nghị bàn về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam với tư cách đại diện Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam.
Sau khi Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam thành lập tháng 6/1969, bà giữ chức Bộ trưởng Ngoại giao, đồng thời làm Trưởng đoàn đàm phán tại Hội nghị Paris. Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam được ký ngày 27/1/1973, trong đó bà là người phụ nữ duy nhất ký vào văn kiện lịch sử này.
Sau Hiệp định Paris, bà tiếp tục tham gia vận động hơn 20 quốc gia công nhận Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam, góp phần mở rộng quan hệ đối ngoại và tạo nền tảng cho tiến trình thống nhất đất nước năm 1975.
Theo GS Nguyễn Xuân Thắng, xã phường xã hội chủ nghĩa là cộng đồng hiện đại, xanh, số, nhân văn, hạnh phúc; không phải mô hình bình quân, bao cấp hay quản lý kiểu cũ.
Tại hội thảo Xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới - những vấn đề lý luận và thực tiễn ngày 21/5, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương cho rằng xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa là một trong những nền tảng để đất nước bước sang giai đoạn phát triển mới, phù hợp xu hướng chuyển từ quản lý hành chính truyền thống sang quản trị cộng đồng hiện đại, lấy người dân và chất lượng sống làm trung tâm.
Theo ông, xã phường xã hội chủ nghĩa hiện nay không phải quay về mô hình bình quân, bao cấp hay quản lý theo kiểu cũ, mà hướng tới xây dựng những cộng đồng cơ sở văn minh, hiện đại, có năng lực tự quản và thích ứng với thời đại số. Như Singapore có kinh nghiệm với mô hình đô thị thông minh gắn dịch vụ công số và sự hài lòng của người dân, hay Nhật Bản với các cộng đồng tự quản địa phương trong bối cảnh già hóa dân số.
"Mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa cần hướng tới 10 giá trị gồm dân chủ, pháp quyền, kỷ cương, an toàn, xanh, số, mở, nhân văn, phát triển và hạnh phúc", GS Thắng nói. Trong đó, dân chủ phải trở thành nền tảng của niềm tin xã hội và sức mạnh cộng đồng cơ sở. Pháp quyền không chỉ bảo đảm hiệu lực quản lý nhà nước mà còn là điều kiện củng cố công bằng xã hội, bảo vệ quyền con người và quyền công dân. Kỷ cương là điều kiện để cộng đồng vận hành ổn định và niềm tin xã hội được bồi đắp từ cơ sở.
Ông cho rằng xã phường xã hội chủ nghĩa phải là nơi người dân cảm thấy yên tâm, tin cậy và được bảo vệ trong đời sống hằng ngày; đồng thời là mô hình phát triển có trách nhiệm với môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và tạo dựng không gian sống chất lượng cao cho người dân.
Những cộng đồng này cũng cần có khả năng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số và trí tuệ nhân tạo vào quản trị và phát triển xã hội; có khả năng kết nối rộng rãi, thích ứng linh hoạt và không ngừng đổi mới sáng tạo. Con người được xác định là trung tâm của phát triển, được chăm lo an sinh, hỗ trợ người yếu thế, gắn kết cộng đồng và bảo vệ các giá trị tốt đẹp.
"Một xã phường xã hội chủ nghĩa phát triển phải là nơi khơi dậy được khát vọng vươn lên, tinh thần đổi mới sáng tạo và năng lực tự phát triển của người dân và cộng đồng xã hội", GS.TS Nguyễn Xuân Thắng nói và nhấn mạnh đây phải là nơi người dân muốn sống, gắn bó và cảm thấy hạnh phúc trong đời sống hàng ngày.
GS Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương. Ảnh: Giang Huy
Mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa đi từ thí điểm đến nhân rộng
Tại hội thảo, PGS.TS Đoàn Minh Huấn, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng chủ trương xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam cần được xem là bước đi để đưa các giá trị của chủ nghĩa xã hội vào đời sống ở cấp cơ sở.
Theo ông, việc thí điểm ở quy mô xã phường là cách làm phù hợp thực tiễn vì đây là cấp gần dân nhất, nơi trực tiếp kiểm chứng hiệu quả của mọi chủ trương, chính sách. Người dân vừa là đối tượng thụ hưởng, vừa là chủ thể tham gia vận hành và kiểm chứng mô hình.
PGS.TS Đoàn Minh Huấn cho rằng mô hình xã hội chủ nghĩa không thể triển khai đồng loạt trên phạm vi toàn quốc, mà cần đi từ thí điểm đến nhân rộng, phù hợp điều kiện phát triển khác nhau giữa đô thị và nông thôn, đồng bằng và miền núi, cũng như đặc điểm văn hóa, dân tộc ở từng địa phương.
Ông nói Việt Nam đang trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội nên việc xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa không nên cầu toàn. Với mục tiêu xây dựng xã hội dân giàu, giai đoạn hiện nay cần hướng tới hình thành tầng lớp trung lưu đông đảo, nâng dần chất lượng sống của người dân trước khi tiến tới những mục tiêu cao hơn. Nhiều xã phường xã hội chủ nghĩa vận hành hiệu quả sẽ là cơ sở để nghiên cứu mở rộng mô hình ở quy mô lớn hơn.
Về hệ thống tiêu chí, PGS.TS Đoàn Minh Huấn nhấn mạnh các xã phường xã hội chủ nghĩa phải bám những thuộc tính cơ bản của chủ nghĩa xã hội với 8 đặc trưng, trong đó bao trùm là "dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh". Điểm chung là lấy con người làm trung tâm, tạo điều kiện để người dân phát triển toàn diện, có cuộc sống ấm no, tự do và hạnh phúc.
Ông đồng thời lưu ý cần phân biệt tiêu chí xã phường xã hội chủ nghĩa với tiêu chí nông thôn mới hay đô thị văn minh. Mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa cũng không thể tồn tại biệt lập mà phải đặt trong tổng thể phát triển của tỉnh thành và cả nước, tương tự phát triển kinh tế cần cả hệ sinh thái vận hành đồng bộ, không thể chỉ giới hạn trong phạm vi một xã hay phường.
Bên cạnh đó, mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa phải bảo đảm khả năng tự phát triển bằng năng lực nội sinh, cùng sự hỗ trợ của Nhà nước và vai trò chủ thể của người dân. Người dân không chỉ thụ hưởng thành quả mà còn trực tiếp tham gia tổ chức thực thi và vận hành mô hình.
Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cũng đề xuất xây dựng khung tiêu chí chung cho mô hình xã phường xã hội chủ nghĩa trên phạm vi toàn quốc để tránh mỗi địa phương triển khai một cách khác nhau, song vẫn cần tạo dư địa cho sự sáng tạo và linh hoạt của từng nơi.
Trước đó ngày 30/3, tại cuộc làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội, Tổng Bí thư Tô Lâm đã gợi ý xây dựng thí điểm mô hình phường, xã xã hội chủ nghĩa. Tại cuộc tiếp xúc cử tri sau kỳ họp Quốc hội ngày 4/5, ông tiếp tục nhắc lại gợi ý này và cho biết có thể bắt đầu thí điểm xây dựng một phường hoặc xã xã hội chủ nghĩa để rút kinh nghiệm, làm rõ mô hình tổ chức và khả năng đáp ứng nhu cầu đời sống người dân.
Ông đề nghị Hà Nội lựa chọn một phường tiêu biểu để cải tạo, phát triển theo mô hình này hoặc xây dựng một phường mới với quy mô dân số từ 500.000 đến 1 triệu, đầu tư đồng bộ hạ tầng, trường học, bệnh viện, không gian công cộng và đô thị thông minh.
Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết thành phố sẽ chọn hai xã cạnh nhau với quy mô dân số khoảng 700.000 để thí điểm mô hình xã xã hội chủ nghĩa.