Chuyên gia: Nhà nước đang 'vừa đá bóng vừa thổi còi' khi định giá đất

Nhà nước đồng thời là chủ sở hữu và cơ quan quản lý đất đai, khiến lĩnh vực này chưa vận hành đầy đủ theo cơ chế thị trường, theo PGS.TS Lưu Quốc Thái.

Nhận định được TS Thái, giảng viên cao cấp Khoa Luật Thương mại, Đại học Luật TP HCM, đưa ra tại hội thảo khoa học quốc gia "Luật Đất đai năm 2024 và yêu cầu sửa đổi, bổ sung trong bối cảnh mới", tổ chức ngày 17/6.

PGS.TS Lưu Quốc Thái tại hội thảo khoa học quốc gia "Luật Đất đai năm 2024 và yêu cầu sửa đổi, bổ sung trong bối cảnh mới", ngày 17/6. Ảnh: Quốc Toàn

Ông Thái cho rằng căn nguyên của bất cập nằm ở việc Nhà nước cùng lúc thực hiện hai vai trò: đại diện chủ sở hữu đất đai và cơ quan quản lý. Sự đan xen giữa quyền kinh tế của chủ sở hữu với quyền lực công khiến các quan hệ đất đai chưa vận hành đầy đủ theo nguyên tắc thị trường.

Theo ông, khi vừa cung cấp quyền sử dụng đất vừa quyết định giá đất và các nghĩa vụ tài chính liên quan, Nhà nước dễ rơi vào tình trạng "vừa đá bóng vừa thổi còi", làm giảm tính khách quan của thị trường.

TS Nguyễn Hoàng Thùy Trang, Khoa Luật Thương mại, nêu cơ chế hiện nay tạo ra xung đột lợi ích trong hầu hết hoạt động định giá đất của Nhà nước.

Theo bà, khi xác định tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và các nghĩa vụ tài chính liên quan, Nhà nước là bên thu ngân sách nên giá đất càng cao, nguồn thu càng lớn. Ngược lại, khi thu hồi đất, Nhà nước là bên chi trả bồi thường nên giá đất càng thấp, chi phí ngân sách càng giảm.

Trong khi đó, Nhà nước vừa quyết định giá đất làm căn cứ bồi thường, vừa giải quyết các khiếu nại, tranh chấp phát sinh từ mức giá này.

"Cơ chế này có thể tạo áp lực tài chính lớn cho người dân và doanh nghiệp khi giá đất dùng để tính nghĩa vụ tài chính tăng mạnh', bà Trang nói.

Bà dẫn chứng bảng giá đất mới của TP HCM theo Nghị quyết 87/2025, trong đó nhiều vị trí tăng đáng kể. Đất ở đường Đồng Khởi được xác định ở mức 687,2 triệu đồng một m2, cao gấp hơn 4 lần bảng giá cũ, khiến nhiều trường hợp gặp khó khăn khi chuyển mục đích sử dụng đất hoặc hoàn tất thủ tục pháp lý.

Ở chiều ngược lại, nếu bảng giá đất và hệ số điều chỉnh không phản ánh kịp biến động thực tế, người bị thu hồi đất có thể nhận mức bồi thường thấp hơn nhiều so với giá giao dịch trên thị trường.

Phân tích cơ chế xác định giá đất theo Nghị quyết 254/2025, TS Phạm Văn Võ, Khoa Luật Thương mại, cho biết nhiều trường hợp trước đây phải xác định giá đất cụ thể thông qua đơn vị tư vấn và hội đồng thẩm định, nay được chuyển sang áp dụng bảng giá đất nhân hệ số điều chỉnh (K).

Theo ông, cách làm này giúp đơn giản thủ tục, rút ngắn thời gian và giảm chi phí. Tuy nhiên, giá trị mỗi thửa đất phụ thuộc vào vị trí, hình thể, khả năng khai thác và nhiều yếu tố khác, trong khi bảng giá đất và hệ số K được xây dựng theo khu vực hoặc tuyến đường nên khó phản ánh đầy đủ sự khác biệt.

"Một thửa đất mặt tiền rộng 5 m và một thửa chỉ rộng 2 m trên cùng tuyến đường chắc chắn không có giá trị như nhau, nhưng bảng giá đất vẫn áp dụng một mức giá giống nhau", ông nói.

Bất động sản khu trung tâm TP HCM, tháng 7/2025. Ảnh: Quỳnh Trần

TS Võ cho rằng bảng giá đất và hệ số K đều mang tính ổn định tương đối, trong khi giá thị trường biến động liên tục. Quá trình xây dựng, thẩm định và phê duyệt kéo dài khiến các mức giá thường chậm cập nhật so với thực tế.

Ông dẫn ví dụ dự thảo hệ số điều chỉnh giá đất của TP HCM, trong đó giá đất xác định theo bảng giá và hệ số K tại một số tuyến đường trung tâm chỉ khoảng 955 triệu đồng mỗi m2, thấp hơn đáng kể so với mức giao dịch thực tế 1,5-2 tỷ đồng mỗi m2. Khoảng cách này có thể khiến người bị thu hồi đất nhận bồi thường thấp hơn giá trị thực của tài sản.

Theo TS Võ, chênh lệch kéo dài giữa giá bồi thường và giá thị trường có thể làm gia tăng khiếu nại, tranh chấp và ảnh hưởng tiến độ giải phóng mặt bằng.

Các chuyên gia cho rằng giải pháp căn cơ không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật định giá mà phải kiểm soát xung đột lợi ích trong cơ chế xác định giá đất.

PGS.TS Lưu Quốc Thái nêu trong các quan hệ hàng hóa - tiền tệ, Nhà nước cần được nhìn nhận trước hết là chủ sở hữu quyền sử dụng đất, còn người dân và doanh nghiệp là khách hàng. Quan hệ giữa các bên phải dựa trên nguyên tắc bình đẳng, minh bạch và tôn trọng giá trị thị trường.

Ông đề xuất mở rộng cơ chế thương lượng khi thu hồi đất, tăng yếu tố thị trường trong xác định giá đất và từng bước hạn chế tình trạng cơ quan nhà nước vừa quyết định giá vừa hưởng lợi hoặc chịu tác động trực tiếp từ kết quả định giá.

TS Nguyễn Trí Cường, Trường Đại học Kinh tế - Luật (Đại học Quốc gia TP HCM), cho biết nhiều quốc gia đã tách biệt cơ quan quản lý đất đai với hệ thống định giá nhằm hạn chế xung đột lợi ích. Việc xác định giá đất có sự tham gia của các tổ chức định giá độc lập, cơ sở dữ liệu giao dịch minh bạch và cơ chế giám sát xã hội.

Dẫn kinh nghiệm Hàn Quốc, ông cho biết nước này xây dựng hệ thống giá đất công khai dựa trên dữ liệu giao dịch thực tế được cập nhật thường xuyên. Giá đất chuẩn do các chuyên gia độc lập xác định, nhưng khi bồi thường hoặc tính nghĩa vụ tài chính cho từng dự án, cơ quan chức năng vẫn xem xét đặc điểm riêng của từng thửa đất thay vì áp dụng cứng nhắc một mức giá hành chính.

Lê Tuyết

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

Cầu cạn được đề xuất thay thế đất đắp cho cao tốc miền Tây

Bộ Xây dựng đánh giá phương án cầu cạn tại Đồng bằng sông Cửu Long vốn đầu tư ban đầu cao hơn, nhưng hiệu quả lâu dài và giảm áp lực thiếu đất cát đắp nền.

Trong báo cáo gửi Chính phủ mới đây, Bộ Xây dựng đánh giá tổng thể hiệu quả kinh tế kỹ thuật của phương án cầu cạn cao tốc chưa đầu tư tại Đồng bằng sông Cửu Long. Nghiên cứu được thực hiện sau khi Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng so sánh các phương án dựa trên hiệu quả trong toàn bộ vòng đời công trình, thay vì chỉ nhìn vào chi phí xây dựng ban đầu.

Viện Kinh tế xây dựng được giao phân tích hai phương án: làm đường nền đắp như hiện nay và xây dựng cầu cạn bằng bêtông cốt thép thay thế phần đường đắp. Kết quả cho thấy cầu cạn có chi phí đầu tư ban đầu cao gấp 1,6-1,7 lần so với phương án đắp nền. Tuy nhiên, tính theo tuổi thọ thiết kế 100 năm của công trình, tổng chi phí hai phương án chỉ chênh nhau khoảng 1,1-1,14 lần.

Nói cách khác, khoản chênh lệch lớn ở giai đoạn xây dựng ban đầu có thể thu hẹp khi tính thêm các yếu tố như duy tu, sửa chữa, xử lý lún nền và những tác động dài hạn do biến đổi khí hậu. Ngoài chi phí, cầu cạn còn giúp giảm đáng kể nhu cầu sử dụng đất. Theo tính toán của Bộ Xây dựng, diện tích giải phóng mặt bằng chỉ bằng khoảng 82-85% so với đường nền đắp.

Đặc biệt, với vùng đất yếu như Đồng bằng sông Cửu Long, cầu cạn giúp hạn chế các vấn đề cố hữu của nền đường đắp như lún kéo dài, phải gia cố, nâng cấp nhiều lần. Công trình cũng ít bị ảnh hưởng hơn trước tình trạng nước biển dâng, sụt lún đất và biến động dòng chảy.

Cao tốc Cần Thơ - Cà Mau tháng 12/2025. Ảnh: Huy Phong

Trên cơ sở đó, Bộ Xây dựng kiến nghị ưu tiên nghiên cứu áp dụng cầu cạn cho các dự án cao tốc triển khai giai đoạn 2026-2030 và sau này, nhất là những khu vực nền đất yếu hoặc phải đào sâu, đắp cao.

Đối với từng dự án cụ thể, Bộ Xây dựng sẽ yêu cầu tư vấn và chủ đầu tư nghiên cứu, so sánh các phương án để lựa chọn giải pháp bảo đảm hiệu quả kinh tế - kỹ thuật tối ưu trong suốt vòng đời công trình.

Theo quy hoạch, Đồng bằng sông Cửu Long sẽ có khoảng 1.256 km cao tốc gồm ba tuyến dọc và ba tuyến ngang. Tuyến trục dọc phía Đông TP HCM - Tiền Giang - Bến Tre - Trà Vinh - Sóc Trăng cũng đang được nghiên cứu kéo dài thêm khoảng 110 km tới Cà Mau.

Dự kiến cuối năm 2027, các tuyến cao tốc toàn vùng hoàn thành khoảng 647 km, còn khoảng 719 km chưa đầu tư.

Bộ Xây dựng tính toán khoảng 326 km dự kiến triển khai trước năm 2030 gồm: cầu Cần Thơ dài 15 km, đoạn Đức Hòa - Mỹ An dài 74 km, cao tốc Bến Tre - Trà Vinh - Sóc Trăng dài 71 km, đoạn Hà Tiên - Rạch Giá dài 98 km và đoạn Hồng Ngự - Cao Lãnh dài 68 km.

Đồng thời Bộ Xây dựng đang nghiên cứu các tuyến cao tốc với chiều dài 393 km để triển khai đầu tư sau năm 2030, gồm: đoạn An Hữu - Trà Vinh dài 90 km và đoạn Rạch Giá - Bạc Liêu dài 114 km, đoạn TP.HCM - Tiền Giang - Bến Tre dài 79 km và đoạn Sóc Trăng - Cà Mau dài 110 km.

Theo Bộ Xây dựng, nếu 700 km cao tốc còn lại tiếp tục làm theo phương án nền đắp 4 làn xe cần khoảng 191 triệu m3 cát và 19,4 triệu m3 đá. Đây là khối lượng rất lớn trong bối cảnh các mỏ cát tự nhiên ngày càng hạn chế. Trong bối cảnh đó, cầu cạn được xem là một phương án giúp thay đổi cách tiếp cận phát triển hạ tầng tại miền Tây.

Đoàn Loan

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

Cháy quán hải sản ở Nha Trang, hơn chục khách tháo chạy

Khánh HòaLửa bùng lên từ khu bếp quán nhậu hai tầng ở phường Nha Trang, kèm nhiều tiếng nổ lớn khiến hơn 10 khách đang ăn tối hốt hoảng tháo chạy, tối 16/6.

Khoảng 18h, khu bếp của quán hải sản rộng chừng 200 m2 trên đường Xóm Cồn bất ngờ bốc cháy. Một người có mặt tại quán cho biết anh đang ngồi ăn thì nghe tiếng nổ lớn phát ra từ phía bếp, sau đó khói và lửa bốc lên.

"Mọi người hô hoán nhau chạy ra ngoài, nhân viên cũng vội kéo bàn ghế, giấy tờ ra khỏi quán", người này nói.

Lửa bao trùm quán hải sản. Ảnh: Công an Khánh Hòa

Lửa liên tục bùng lên từng ngọn lớn, kéo dài từ tầng một lên tầng 2 khiến nhiều người phía ngoài hốt hoảng. Chỉ sau khoảng 5 phút, lửa lan rộng toàn bộ khu bếp, khói bốc cao.

Cảnh sát PCCC và Cứu nạn cứu hộ, Công an tỉnh Khánh Hòa điều nhiều xe chuyên dụng cùng hàng chục chiến sĩ đến hiện trường. Lính cứu hỏa chia nhiều mũi, kéo vòi rồng tiếp cận từ các hướng để khống chế đám cháy.

Nhiều bình ga cháy đen được di dời kịp thời. Ảnh: Công an Khánh Hòa

Đến 18h45, hỏa hoạn được dập tắt. Nhiều tài sản gần khu vực bếp bị thiêu rụi, không ghi nhận thương vong.

Theo chủ quán, thời điểm xảy ra cháy chưa phải lúc đông khách. "Có thể hệ thống gas tại bếp ga gặp sự cố, khiến lửa bùng phát mạnh", ông nói.

Cơ quan chức năng đang thống kê thiệt hại, điều tra nguyên nhân.

Cảnh sát kéo vòi rồng dập lửa tại quán hải sản. Video: Công an cung cấp

Bùi Toàn

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

Hố sâu 4 m xuất hiện sát móng nhà dân ở Thái Nguyên

Sau tiếng động lớn, hố sụt bất ngờ xuất hiện sát móng nhà dân ở phường Linh Sơn khiến nhiều hộ phải di dời do lo ngại tiếp tục sạt lở.

Khoảng 12h ngày 15/6, người dân ngõ 3 đường Thanh Niên, phường Linh Sơn nghe tiếng động lớn phát ra từ khu đất trống cạnh khu dân cư. Chạy ra kiểm tra, họ phát hiện mặt đất sụt xuống tạo thành hố sâu khoảng 4 m, đường kính hơn 3 m, nước dâng lên sát miệng hố.

Bên dưới hố xuất hiện khoảng rỗng dạng hàm ếch, nhiều mảng đất phía trên bị treo lơ lửng. Xung quanh hố xuất hiện các vết nứt kéo dài, đất đá liên tục trượt xuống. Đến chiều cùng ngày, khu vực vẫn có dấu hiệu sụt lún.

Hố sụt ở phường Linh Sơn. Ảnh: Báo Thái Nguyên

Hố chỉ cách móng ngôi nhà hai tầng của gia đình bà Đặng Thị Hoàn hơn một mét. Lo ngại mất an toàn, một số hộ dân đã chủ động di chuyển tài sản, tạm thời rời khỏi nơi ở.

Lực lượng chức năng phường Linh Sơn đã tới kiểm tra, khoanh vùng khu vực nguy hiểm, cấm người dân tiếp cận; đồng thời báo cáo cơ quan chuyên môn để xác định nguyên nhân và triển khai phương án xử lý.

Thái Nguyên có địa hình và địa chất phức tạp, xen kẽ giữa núi đá vôi, đồi thấp và các thung lũng karst. Nhiều khu vực phân bố đá carbonat dễ xảy ra quá trình karst hóa - hiện tượng nước ngầm hòa tan đá vôi qua thời gian dài, hình thành các hang hốc, khe rỗng dưới lòng đất.

Sụt lún từng được ghi nhận tại một số khu vực của Thái Nguyên. Chuyên gia địa chất cho rằng mưa lớn kéo dài, hoạt động của nước ngầm hoặc các khoảng rỗng karst dưới nền đất có thể là yếu tố làm gia tăng nguy cơ xuất hiện "hố tử thần".

Gia Chính

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

Thủ tướng: TP HCM cần hạn chế xây nhà thấp tầng

Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu TP HCM hạn chế phát triển nhà thấp tầng trong đô thị, ưu tiên nhà cao tầng và nhà cho thuê, bảo đảm người dân tiếp cận chỗ ở phù hợp với khả năng chi trả.

Văn phòng Chính phủ ngày 15/6 thông báo kết luận của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy TP HCM.

Thủ tướng yêu cầu thành phố đẩy nhanh tiến độ hoàn thành quy hoạch tổng thể với tầm nhìn dài hạn, mang tầm quốc tế, khai thác hiệu quả không gian ngầm, phát triển các khu, cụm công nghiệp và tăng diện tích không gian công cộng, cây xanh.

Trong định hướng phát triển đô thị, Thủ tướng lưu ý TP HCM cần hạn chế xây dựng nhà ở riêng lẻ thấp tầng, tập trung phát triển nhà cao tầng và nhà cho thuê tại khu vực đô thị. Các vùng đệm và không gian xanh giữa các khu đô thị cũng cần được quy hoạch đồng bộ.

Lãnh đạo Chính phủ nhấn mạnh thành phố phải coi phát triển nhà ở cho thuê là ưu tiên chiến lược; chuyển mạnh tư duy từ hỗ trợ sở hữu nhà ở sang bảo đảm quyền có chỗ ở cho người dân theo quy định của Hiến pháp. "Người dân chưa có đủ điều kiện để sở hữu nhà riêng phải tiếp cận được quỹ nhà ở cho thuê với giá hợp lý", thông báo nêu.

Một góc TP HCM, tháng 5/2026. Ảnh: Đình Văn

Thủ tướng giao TP HCM rà soát, điều chỉnh quy hoạch, ưu tiên dành quỹ đất phù hợp cho phát triển nhà ở cho thuê, xác định rõ vị trí và quy mô các dự án. Loại hình nhà ở này cần được phát triển gắn với khu công nghiệp, khu chế xuất để đáp ứng nhu cầu của người lao động.

TP HCM được giao phấn đấu khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê quy mô lớn trong quý III năm nay, đồng thời sớm thành lập Quỹ nhà ở địa phương và bố trí nguồn lực để vận hành ngay trong tháng 6.

Thủ tướng cho rằng việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số của cả nước phụ thuộc lớn vào các cực tăng trưởng, trong đó TP HCM giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Thành phố cần đổi mới tư duy, phương thức làm việc và quyết tâm hoàn thành các mục tiêu phát triển đã đề ra.

Bên cạnh đó, TP HCM cần tổng rà soát đội ngũ cán bộ, nhất là công chức cấp xã để đánh giá, bố trí phù hợp; đẩy mạnh phong trào Bình dân học vụ số; phát huy vai trò trung tâm khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo lớn nhất cả nước. Thủ tướng đặt mục tiêu kinh tế số chiếm 30% GRDP của TP HCM vào năm 2026 và đạt 40% vào năm 2030, trở thành động lực tăng trưởng mới của thành phố.

Đối với các dự án hạ tầng trọng điểm như Vành đai 3, nút giao An Phú, nút giao Mỹ Thủy và quốc lộ 50, Thủ tướng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ. Các dự án lớn như Metro số 2 Bến Thành - Thủ Thiêm, cầu vượt biển Cần Giờ - Bà Rịa - Vũng Tàu, cảng Cái Mép Hạ, đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành, cầu Thủ Thiêm 4 và đường Bình Tiên cần được khởi công trong nửa cuối năm nay.

Trước đó tại buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ về phát triển nhà ở xã hội ngày 19/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh quan điểm "Nhà là để ở chứ không phải để kinh doanh, tích sản". Ông yêu cầu từ nay đến năm 2030, bên cạnh nhà ở để bán, nhà ở cho thuê phải được xác định là một trụ cột chiến lược trong chính sách phát triển nhà ở quốc gia.

Tại cuộc đối thoại với công nhân ngày 5/6, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các địa phương chuyển mạnh từ phát triển nhà để bán sang phát triển nhà cho thuê, coi đây là một trong những trụ cột của chính sách nhà ở đến năm 2030. Hà Nội đã giao các sở ngành nghiên cứu quỹ đất, cơ chế phát triển nhà ở cho thuê gắn với các khu công nghiệp và khu vực tập trung lao động. Một số địa phương như Bắc Ninh, Hải Phòng, Bình Dương, Đồng Nai cũng đang đẩy mạnh phát triển nhà lưu trú công nhân và nhà ở xã hội cho thuê nhằm đáp ứng nhu cầu chỗ ở của lực lượng lao động nhập cư.

Vũ Tuân

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

'Không để thị trường thiết bị đường sắt rơi vào tay nhà thầu nước ngoài'

PGS.TS Nguyễn Chỉ Sáng cho rằng quy mô đường sắt của Việt Nam những năm tới rất lớn, nếu không đặt mục tiêu nội địa hóa ngay từ đầu sẽ khiến thị trường rơi vào tay nhà thầu nước ngoài, gây lãng phí nguồn lực.

PGS.TS Nguyễn Chỉ Sáng, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Cơ khí Việt Nam (VAMI), nhận định Việt Nam đang bước vào giai đoạn triển khai hạ tầng giao thông, năng lượng, công nghiệp chế biến chế tạo với tổng nhu cầu đầu tư đến năm 2045 ước tính lên tới 1.000 tỷ USD.

Trong số đó, đường sắt tốc độ cao được xem là một trong những dự án có sức lan tỏa lớn nhất đối với công nghiệp vật liệu và cơ khí chế tạo. Dự án còn tạo ra nhu cầu rất lớn đối với thép chất lượng cao, kết cấu thép đặc chủng, đầu máy, toa xe, hệ thống tín hiệu, thiết bị điện khí hóa, hệ thống điều khiển tự động và hàng loạt sản phẩm cơ khí công nghệ cao khác.

Trong tham luận tham gia hội thảo "Công nghiệp vật liệu và Công nghiệp cơ khí, chế tạo Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới" do Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tổ chức sáng 15/6, PGS. TS Nguyễn Chỉ Sáng chỉ ra thực tế nhiều năm qua, ngành cơ khí Việt Nam vẫn chủ yếu hoạt động ở các khâu gia công và lắp ráp. Năng lực thiết kế tổng thể, thiết kế hệ thống, làm chủ công nghệ lõi và chế tạo thiết bị công nghệ cao còn hạn chế.

Điều này dẫn tới thực trạng nhiều dự án công nghiệp quy mô lớn vẫn phụ thuộc đáng kể vào nhà thầu nước ngoài. Khi không làm chủ được vật liệu và công nghệ chế tạo, doanh nghiệp trong nước khó tham gia sâu vào chuỗi giá trị, tỷ lệ nội địa hóa thấp và giá trị gia tăng phần lớn nằm ngoài nền kinh tế.

PGS. TS Nguyễn Chỉ Sáng, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Cơ khí Việt Nam (VAMI). Ảnh: Hoàng Phong

Nếu tiếp tục phụ thuộc vào nhập khẩu vật liệu và thiết bị, Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều rủi ro như tăng chi phí đầu tư, phụ thuộc vào tiến độ cung ứng từ bên ngoài và giảm khả năng chủ động trong vận hành, bảo trì, nâng cấp hệ thống sau này. Nhà nước không tự chủ được trong đầu tư, xây dựng và còn chịu giá thành đắt nhiều lần khi khai thác, vận hành.

"Phát triển công nghiệp vật liệu và cơ khí trong nước phải được xem là điều kiện tiên quyết để làm chủ các dự án hạ tầng chiến lược", ông Sáng khẳng định.

Tham luận của Tập đoàn Hòa Phát cũng chỉ ra thực tế dù Việt Nam đã hình thành ngành thép quy mô lớn, phần lớn sản lượng vẫn tập trung ở thép xây dựng và các sản phẩm phổ thông. Trong khi đó, các loại thép có yêu cầu kỹ thuật cao phục vụ công nghiệp chế tạo, đặc biệt là thép ray đường sắt tốc độ cao, vẫn chưa được sản xuất ở quy mô tương xứng.

Ray đường sắt tốc độ cao không chỉ là sản phẩm thép thông thường mà thuộc nhóm sản phẩm công nghệ chiến lược, đòi hỏi tiêu chuẩn kỹ thuật rất cao về độ bền, khả năng chịu tải, khả năng chống mài mòn và tuổi thọ vận hành. Việc làm chủ công nghệ sản xuất thép ray không chỉ có ý nghĩa đối với riêng ngành đường sắt mà còn phản ánh trình độ phát triển của toàn bộ ngành luyện kim và cơ khí chế tạo.

Phải có doanh nghiệp đầu tàu trong lĩnh vực đường sắt

Để giải bài toán nêu trên, PGS.TS Nguyễn Chỉ Sáng cho rằng phát triển công nghiệp cơ khí và vật liệu không chỉ giúp giảm giá thành đầu tư mà còn tạo nền tảng để nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, phát triển doanh nghiệp công nghiệp đầu tàu và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Nếu tận dụng tốt cơ hội từ các dự án đường sắt, doanh nghiệp Việt Nam có thể phát triển năng lực trong nhiều lĩnh vực từ sản xuất thép chất lượng cao, chế tạo kết cấu thép, thiết bị điện, thiết bị điều khiển cho tới các sản phẩm cơ khí chính xác. Đây cũng là cơ sở để hình thành hệ sinh thái công nghiệp mới thay vì chỉ dừng ở vai trò nhà thầu phụ hoặc đơn vị gia công đơn giản.

Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường cũng nhìn nhận cần coi các dự án trọng điểm quốc gia như đường sắt tốc độ cao là động lực thúc đẩy phát triển công nghiệp vật liệu và cơ khí trong nước. Thông qua các dự án này, Việt Nam có thể từng bước nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, năng lực thiết kế, năng lực chế tạo và làm chủ công nghệ.

Tại hội thảo, các đại biểu đều thống nhất Quốc hội, Chính phủ cần nghiên cứu xây dựng cơ chế đặc thù đối với các sản phẩm cơ khí trọng điểm và dự án vật liệu chiến lược phục vụ các công trình quốc gia.

Trong đó, các chuyên gia nhìn nhận cần chính sách thúc đẩy sử dụng vật liệu và thiết bị sản xuất trong nước trong các dự án đầu tư công và công trình trọng điểm quốc gia. Đây được xem là giải pháp quan trọng để tạo thị trường đủ lớn cho doanh nghiệp đầu tư công nghệ và nâng cao năng lực sản xuất.

Bên cạnh đó, các đại biểu cũng kiến nghị hình thành doanh nghiệp đầu đàn trong lĩnh vực luyện kim, vật liệu chiến lược, cơ khí chính xác và thiết bị đường sắt tốc độ cao. Những doanh nghiệp này cần được tạo điều kiện đầu tư cho nghiên cứu phát triển, đổi mới công nghệ và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng.

PGS. TS Nguyễn Chỉ Sáng đồng thời đề xuất thúc đẩy các cụm liên kết ngành giữa doanh nghiệp vật liệu, cơ khí và công nghệ. Chỉ khi hình thành được hệ sinh thái công nghiệp hoàn chỉnh, Việt Nam mới có thể giảm chi phí đầu tư, nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và xây dựng được các chuỗi cung ứng nội địa đủ sức cạnh tranh.

Nếu làm được điều đó, đường sắt sẽ trở thành động lực thúc đẩy ngành luyện kim, cơ khí chế tạo, công nghiệp hỗ trợ và công nghệ cao cùng phát triển. Ngược lại, nếu phần lớn thị trường vật liệu và thiết bị tiếp tục thuộc về các nhà thầu nước ngoài, cơ hội hình thành ngành công nghiệp đường sắt tự chủ có thể sẽ tiếp tục bị bỏ lỡ trong nhiều thập niên tới.

Sơn Hà

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016

Cô giáo cắm bản và nỗi ám ảnh không có nhà vệ sinh

Gia LaiHàng trăm giáo viên, học sinh tại các điểm trường vùng sâu huyện Kông Chro (Gia Lai) phải đi vệ sinh ngoài bụi rậm vì thiếu công trình vệ sinh.

"Có học sinh chạy không kịp, đi nặng luôn trong lớp. Tôi phải lấy nước lau dọn, xịt dầu gió để bớt mùi và dỗ dành các em vì sợ bị bạn bè trêu chọc", cô giáo Lê Thị Cúc kể.

Điểm trường làng Tpé 2 thuộc Trường Tiểu học và THCS Chơ Glong, xã Chơ Long nằm lọt thỏm giữa vùng đồng bào dân tộc thiểu số, có 75 học sinh từ lớp 1 đến lớp 5 theo học, nhưng không có nhà vệ sinh. Mỗi khi có nhu cầu, học sinh và giáo viên phải ra các bụi cây quanh trường.

Năm học 2025 - 2026, riêng lớp 1 và lớp 2 do cô Cúc phụ trách xảy ra 3-4 trường hợp học sinh đi vệ sinh ra quần. Do phụ huynh đi làm rẫy, cô giáo phải chở học sinh về thay quần áo rồi đưa trở lại lớp. Điểm trường hiện chỉ có hai phòng học. Vì thiếu phòng, một lớp phải chuyển sang học nhờ ở điểm trường khác cách hơn một km. Mỗi tuần, học sinh học 9 buổi tại trường.

Điểm trường làng Tpé 2 không có nhà vệ sinh. Ảnh: Kim Thi

Giáo viên cũng gặp bất tiện suốt nhiều năm qua. Cô Cúc và đồng nghiệp phải đợi học sinh về hết hoặc tranh thủ giờ nghỉ để giải quyết nhu cầu cá nhân. Hai giáo viên thường phải thay nhau, một người đi vệ sinh, một người đứng canh. Việc xin đi nhờ nhà dân xung quanh gặp khó khăn do giáo viên e ngại, đặc biệt trong giờ dạy hoặc khi chỉ có nam giới.

"Nhiều năm nay giáo viên đã kiến nghị với nhà trường, với các đoàn thiện nguyện nhưng chưa thực hiện được", cô Cúc cho biết.

Ông Phạm Đình Long, Chủ tịch UBND xã Chơ Long, cho biết địa bàn xã rộng, dân cư không tập trung. Toàn xã có 4 trường học với tổng số 1.836 học sinh. Ngoài điểm trường Tpé 2, còn hai điểm trường khác với hơn 100 giáo viên, học sinh cũng đang thiếu công trình vệ sinh. Đời sống của người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo còn ở mức cao. Những khó khăn đó phần nào ảnh hưởng đến công tác giáo dục, chăm sóc và tạo điều kiện học tập cho con em.

Học trò của cô Lê Thị Cúc hôm tổng kết cuối năm học. Ảnh: Kim Thi

Cách đó hàng chục km, điểm trường làng Hrach Kôn thuộc Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Chư Krey cũng chung tình trạng. Điểm trường nằm cách trường chính 12 km, có 32 học sinh và ba giáo viên. Không có nhà vệ sinh, cô trò phải tìm đến những bụi cây ven làng.

Cô giáo Lê Thị Hoa cho biết mỗi lần đi vệ sinh phải quan sát xung quanh xem có người qua lại hay không. Vào những ngày mưa, các bụi cây ẩm ướt, trơn trượt. Nhiều học sinh trở lại lớp với quần áo ướt sũng.

Theo ông Nguyễn Xuân Ân, Hiệu trưởng nhà trường, ngoài điểm trường Hrach Kôn còn 4 điểm trường lẻ khác chưa được đầu tư. Tổng cộng hơn 200 giáo viên và học sinh của trường đang sinh hoạt trong điều kiện không có nhà vệ sinh đạt chuẩn.

Học sinh điểm trường làng Hrach Kôn trong năm học vừa qua. Ảnh: Kim Thi

Ở nhiều nơi, một nhà vệ sinh trường học là công trình bình thường. Nhưng tại các điểm trường vùng sâu Gia Lai, đó vẫn là mong ước kéo dài nhiều năm. "Mong muốn lớn nhất của chúng tôi bây giờ chỉ là học sinh có một nhà vệ sinh đàng hoàng để sử dụng mỗi ngày", cô Cúc nói.

Với những đứa trẻ người Ba Na, Jrai, có được nhà vệ sinh không chỉ giúp các em sinh hoạt thuận tiện hơn mà còn bảo đảm sức khỏe, sự an toàn và lòng tự trọng. Còn với những giáo viên cắm bản như cô Cúc hay cô Hoa, đó là điều kiện tối thiểu để họ yên tâm bám lớp, bám trường.

Độc giả có thể đồng hành cùng Quỹ Hy vọng xây mới nhà vệ sinh cho học sinh xã Chơ Long, Chư Krey, Kong Chro... tỉnh Gia Lai tại đây:

Trần Hóa

Adblock test (Why?)

new action movies 2016 - new horror movies 2016 - new sci fi movies 2016 - new comedy movies 2016 - new martial arts movies - new drama movies - new adventure movies - new romance movies 2016